Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

hǽman

Entry preview:

Sé þe mid nunnon hǽme, 2. 46, 6. <b>II a.</b> figurative :-- Þú fordydest ǽlcne man sé þe hǽmþ (fornicatur) fram þé, Ps. L. 72, 27

smítan

(v.)
Grammar
smítan, p. smát, pl. smiton; pp. smiten

to daub, smear, smudge ⬩ to defile, pollute ⬩ to smear, anoint ⬩ to cast ⬩ linere ⬩ strike

Entry preview:

Ðissa (oil, grease, and tar) ealra emfela and ðara dusta ealra emfela, gemeng eal ceald tósomne, ðæt hit fram ðám wósum eal wel smítende [sí] (may be adapted for smearing) smire mid Lchdm. ii. 126, 11. [ Ofersmít mid ele 180, 28.] to defile, pollute

tyrnan

(v.)
Grammar
tyrnan, p. de.

to turn ⬩ revolve on an axis ⬩ round a centre ⬩ to turn ⬩ to cause to revolve

Entry preview:

Ða steorran ðe on ðam rodere standaþ tyrnaþ ǽfre ábútan mid ðam brádan rodere, Hexam. 7; Norm. 12, 32. Hí tyrndon mid bodige and heora fótwylmas áwendan ne mihton, Homl. Th. ii. 508, 19.

Linked entry: turnian

á-blycgan

(v.)
Grammar
á-blycgan, p. de; pp. -blyged, -blycged.

to get affected by fear, get dismayed ⬩ to get affected by wonder, get amazed, astonished

Entry preview:

Hí urnon tó áblicgede, and woldon ðæt fýr mid wætere ofgeótan, 166, 7. to get affected by wonder, get amazed, astonished Mid áblicendum eárum attonitis auribus, R. Ben. I. 2, 10. Ðá wearð seó menigu swíðe áblicged, and mid wundrunge cwǽdon, Hml.

wær-scipe

(n.)
Grammar
wær-scipe, es; m.

Prudence, caution, circumspection, wisdom,in a bad sense, cunning, astuteness

Entry preview:

Mid máran fultume and mid máran wærscipe circumspectiore cura ac magis instructo adparatu, Ors. 3, 8; Swt. 120, 25. Hé hæfde Ýrlande mid his werscipe gewunnon, and wiðútan ǽlcon wǽpnon, Chr. 1086; Erl. 222, 18.

Linked entry: wer-scipe

ofer-wreón

(v.)
Grammar
ofer-wreón, p. -wráh, -wreáh, pl. -wrigon, -wrugon; pp. -wrigen, -wrogen

To cover, cover over, veil, hide, conceal, overspread

Entry preview:

Se ðe wæs hwílon gescríd mid golde, hé læg ðá oferwrogen mid moldan, Chr. 1086; Erl. 221, 3. Hwítum gegyrlan oferwrohne (-wrogenne,MS. A.), Mk. Skt. 16, 5. Mid hwam beó wé oferwrogene? Mt. Kmbl. 6, 31. Oferwrogne contecta, Hpt. Gl. 417, 48

a-cennan

(v.)
Grammar
a-cennan, ðú -censt, he -cenþ; p. -cende; pp. -cenned; v. a.

To bring forth ⬩ produce ⬩ beget ⬩ renew ⬩ parere ⬩ gignere ⬩ renovare ⬩ renasci

Entry preview:

Crist wæs acenned [MS. acennyd] on midne winter Christ was born in mid-winter, Menol. Fox l; Men. 1. Gregorius wæs of æðelborenre mægþe acenned Gregory was born of a noble family, Homl. Th. ii. 118, 7.

Linked entry: a-cænned

ge-þyld

(n.)
Grammar
ge-þyld, e; f.

Patience ⬩ resignation ⬩ patientia

Entry preview:

Forber oft ðæt ðú wrecan mǽge geþyld biþ middes eádes often forbear when vengeance is in your power, patience is half happiness, Prov. Kmbl. 25

a-séðan

(v.)
Grammar
a-séðan, p. -séððe; pp. -séðed

To affirm ⬩ confirm ⬩ affirmare ⬩ confirmare

Entry preview:

To affirm, confirm; affirmare, confirmare Sume [adverbia] syndon ad vel confirmativa, mid ðám we aséðaþ úre spræce some adverbs are affirmative or confirmative, with which we affirm our speech, Ælfc. Gr. 38; Som. 40, 16

Linked entry: séðan

fadian

(v.)
Grammar
fadian, p. ode; pp. od

To set in order, dispose, direct, guide ⬩ ordĭnāre, dispōnĕre, dirĭgĕre

Entry preview:

To set in order, dispose, direct, guide; ordĭnāre, dispōnĕre, dirĭgĕre Word and weorc freónda gehwylc fadige mid rihte let every friend guide his works and words aright, L. C. E. 19; Th. i. 372, 1

þrístness

(n.)
Grammar
þrístness, e; f.

Boldness ⬩ presumption ⬩ temerity

Entry preview:

Mid þrýstnesse dyrstigere praesumptione temeraria, Anglia xiii. 383, 262. On þrístnysse in temeritate, Scint. 139, 3. Hé yfel þurh þrístnysse gefremede malum per audaciam perpetravit, 40, 5

un-sǽlan

(v.)
Grammar
un-sǽlan, p. de

To untie ⬩ unbind ⬩ loose

Entry preview:

To untie, unbind, loose Git moeteþ æsul gesǽlde and folan mid hire, unsǽleþ ( solvite ), Mt. Kmbl. Rush. 21, 2. Onlésed, unsǽled desolutus, i. liberatus, Wrt. Voc. ii. 139, 29. Unmidled vel unsǽled effrenus, 142, 60

cnafa

(n.)
Grammar
cnafa, an; m.
Entry preview:

A boy, lad, young man Gamenian mid cnafan jocari cum parvulo, Scint. 172, 19. Cnafan þínum puero tuo, Ps. Spl. C. 85, 15. Sýn twégen tó þám sylfan gescyfte cnafan ( pueri ), Angl. xiii. 410, 640

ferele

(n.)
Grammar
ferele, an; f.

A rod

Entry preview:

A rod Þá beran hé slóh mid þǽre telgan (færelan, v. l. ferula) þe hé wunode ꝥ hé bær him on handa . . . Þá réþan deór . . . ondrédon þǽre ferelan (ferulae) slegas, Gr. D. 229, 21, 25

ge-gilde

(n.)
Grammar
ge-gilde, es; n.
Entry preview:

Membership in a guild Gif gegilda his gegildan ofstleá, bere sylf wiþ mágas ꝥ hé bræc, and his gegilde eft mid eahta pundum gebycge, oþþe hé þolie á geferes and freóndscipes, Cht. Th. 612, 7

Linked entry: -gilde

ge-tyrfan

(v.)
Grammar
ge-tyrfan, p. de
Entry preview:

.), to attack, assault Man gecýdde ꝥ seó nunne wǽre getyrfed mid ormǽtum feforádlum nuntiatum est quod sanctimonialis illa immensis febribus aestuaret, Gr. D. 29, 9. Cf. ge-torfian

Linked entries: tyrfan ge-torfian

heán-líce

(adv.)
Entry preview:

Man sceal þá geoguðe geómorlíce lǽdan gehæft heánlíce mid heardum bendum and swá bysmorlíce bringan of heora éðle, Wlfst. 295, 17. Sume hí man heánlice hættode, Chr. 1036; Th. i. 294, 7, col. 2. Add

hræglung

Entry preview:

Heó him andswarode: '. . . se gegyrla þe ic hæfde sóna swá ic Iordanen oferfór mid swíðlicre ealdunge tótorene forwurdon,' Hml. S. 23 b, 567. Add

un-gníþelíce

(adv.)
Grammar
un-gníþelíce, adv.
Entry preview:

He scan ungnéþelíce ( non mediocriter) mid þý worde þǽre hálgan láre, 175, I

Linked entry: gníþelíce

fylling

(n.)
Grammar
fylling, e; f.

filling ⬩ completion, complement

Entry preview:

Mid þáre cillan fyliinge (cyllfyllinge, v. l.), Gr. D. 250, 27. completion, complement vi fliccen and óþer vi tó fyllincge, Nap. 55, 33. v. bytt-, cyll-, ge-fylling

Linked entry: fyllung