Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

preón

(n.)
Grammar
preón, es; m.
Entry preview:

Hió becwiþ hyre ealdan gewíredan preón is an .vi. mancussum, Chart. Th. 537, 35. Ic geann mínre yldran dehter ... ánes bendes and twegea preóna[s] and ánes wífscrúdes ealles, 530, 21. Menum ł preónum monilibus, Hpt. Gl. 434, 71.

ge-cnǽwe

(adj.)
Grammar
ge-cnǽwe, adj.

Knowing ⬩ conscious ⬩ aware ⬩ acknowledging ⬩ cognoscens ⬩ conscius

Entry preview:

Híg ealle wǽron ðæs gecnǽwe omnes testimonium illi dabant, Lk. Bos. 4, 22

Linked entry: on-cnǽwe

sunn-beám

(n.)
Grammar
sunn-beám, es; m.
Entry preview:

-Ealle ða niht stód swylce beorht sunnbeám tota ea nocte columna lucis stabat, Bd. 3, 11; S. 535, 24: Homl. Skt. ii. 26, 184. Him gǽþ of se leóma swylce óðer sunnbeám, Lchdm. iii. 272, 5. Hwæt fremaþ ðam blindan seó beorhta sunbeám? Homl.

Linked entries: sunne-beám beám

un-mǽtness

(n.)
Grammar
un-mǽtness, e; f.

Immenseness ⬩ excess

Entry preview:

Ðá cwom micel snáw ... ðá ic ða unmǽtnisse and micelnisse ðæs snáwes geseah, ða ðúhte mé ðæt ic wiste ðæt hé wolde ealle ða wícstówe forfeallan cadere mox ... immense ceperunt nives quarum aggregationem meluens ne castra cumularentur, Nar. 23, 14

weorold-gleng

(n.)
Grammar
weorold-gleng, es or e; m. or f.
Entry preview:

Ðá forlét hé ealle ðás woruldglenga. Guthl. 2; Gdwin. 16, 18

á-gangan

Entry preview:

H. 119, 1. to come to pass, happen Þá forebeácno þá þe. . . geweorþan sceoldan, ealle þá syndon ágangen. . . fífe þára syndon ágangen on þisse eldo. Bl. H. 117, 30-36

blíþe-mód

Grammar
blíþe-mód, blíþ-mód.
Entry preview:

L. 36, 23. of kindly mind, kindly disposed Hí cwǽdon ꝥ hí ealle him swíðe blíðemóde wǽron . . . Hé cwæð, 'Ic eom swíðe blíðemód (blíðmód, blíðemóde, v. ll.) tó eów' respondebant omnes placidissimam se mentem ad ilium habere . . .

éþian

(v.)
Entry preview:

Swá swá se man swelteþ, swí swylteþ eác þá nýtenu, and gelíce hí ealle éþiað (spirant), Gr. D. 264, 20. Þonne þá wyrmas éðedon, þonne eóde him of þý múðe mid þý oroðe swylce byrnende þecelle, Nar. 14, 13. Éþgiendra anhelantium, Wrt. Voc. ii. 1, 1.

fore-þeón

(v.)
Grammar
fore-þeón, (for-)

o excel ⬩ surpass

Entry preview:

to excel, surpass Ealle wé sind gelíce ætforan Gode, búton hwá óðerne mid gódum weorcum forðeó, Hml. Th. i. 260, 26. Hú hé óþerne on hálgum þeówdóme forþeón mæge, R. Ben. 131, 18.

Linked entry: for-þeón

fore-gangan

to precede

Entry preview:

Gódra foregangendra (praecedentium) wera, 8, 20: 277, 10. to take precedence of, rank higher than Ðes Ióhannes wæs mára ðonne ǽnig óþer mon búton Críste . . . ealle þá apostolas and martyras hé foregongeð, Shrn. 95, 11

íg-land

Entry preview:

Oþ þæt íland þe wé hátað Thyle, 29, 3; F. 106, 23. lc íglanda eallra hæbbe bóca onbyrged, Sal. l

merigen-lic

Entry preview:

Ealle þás niht ic áne wunode biddende . . . and þís mergendlican dæge gelícode mé ꝥ ic eówerne sum mé tó begeáte, Hml. S. 33, 108. Meriendlice lofsangas matutini, R. Ben. I. 45, 16. Merrigenlice, 37, 14. On mergenlicum lofsangum, 42, 9.

rád

Entry preview:

Hire hind hire ealne weg beforan arn ðonne hió on ráde wæs, Lch. iii. 426, 27. <b>I a.

healtian

(v.)
Grammar
healtian, p. ode; pp. od

To halt, limp, be lame

Entry preview:

Hí nú gyt heora ealdan gewunon healdaþ and from rihtum stígum healtiaþ ipsi adhuc inveterati et claudicantes a semitis suis, Bd. 5, 22; S. 644, 19. Hý healtodan on heora wegum claudicaverunt a semitis suis, Ps. Th. 17, 43.

ge-stæððig

(adj.)
Grammar
ge-stæððig, adj. [stæðig firm]

Steadfast ⬩ firm ⬩ stăbĭlis ⬩ firmus

Entry preview:

Ealle gesceafta onfóþ æt ðam gestæððigan Gode, endebyrdnesse, and andwlitan, and gemetgunge all creatures receive from the steadfast God order, and form, and measure, Bt. 39, 5; Fox 218, 14

strǽgl

(n.)
Grammar
strǽgl, (from Latin stragula ?), strǽl, strél, e ; f.

A covering for beds, a rug, a mattress, bed

Entry preview:

Ealle strǽla his ðú ácyrdest universum stratum ejus versasti, Ps. Spl. 40, 3

Linked entry: strél

ge-lícnes

(n.)
Grammar
ge-lícnes, -ness, e; f.

a likeness ⬩ image ⬩ resemblance ⬩ similitudo ⬩ imago ⬩ a parable ⬩ proverb ⬩ parabola ⬩ proverbium

Entry preview:

Gé secgaþ me ðas gelícnesse, Eálá lǽce, gehǽl ðé sylfne dicetis mihi hanc similitudinem [proverbium], Medice, cura teipsum, Lk. Bos. 4. 23

oþþe

Entry preview:

</b> add :-- Eálá, wǽre hé áuðer oððe hát, oððe ceald, Past. 445, 36. after a primary statement, appending a secondary alternative or consequence of setting aside the primary statement Hé áxode hig hwæðer hire fæder wǽre hál . . . oððe hwæðer hé

Linked entry: of-þe

brád-nes

(n.)
Grammar
brád-nes, -ness,-nis, -niss,-nys,-nyss, e; f. [brád broad, large, -nes, -nis, -nys -ness]

broad, large ⬩ -ness ⬩ BROADNESS, extent, largeness, surface; ⬩ latitudo, amplitudo, facies, superficies

Entry preview:

Án wyll asprang of ðære eorþan, wætriende ealre ðære eorþan brádnysse fons ascendebat e terra, irrigans universam superficiem terræ, Gen. 2, 6

Linked entries: brǽded-nes brǽd-nys

sweord

(n.)
Grammar
sweord, swurd, swyrd, es; n.

A sword

Entry preview:

They are precious heirlooms, handed down through many years (v. epithet eald above); so Beowulf speaks of his sword as 'eald láf,' Beo.

Linked entry: swyrd