Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

leornesse

(n.)
Entry preview:

Substitute: leorn-ness (?), e; f. Learning Hé monige him tó discipulum genam, and þá æfter fæce tó sácerdháde þurh his leornesse getýde and gelǽrde multos suos discipulos fecit, atque ad sacerdotalem usque gradum erudiendo atque instituendo prouexit,

meagol-ness

Entry preview:

Nú gerýst hyt tó swutelianne niid ealre heortan meagolnysse hwanon hé cóm, Angl. viii. 325, 37. Wé sceolon þǽre micclan lufan úrum Drihtne singallíce þancian ǽghwæþer ge mid wordum ge mid dǽdum ge eác mid ealre heortan meagolnysse, Hml. A. 153, 39. Add

lín

Entry preview:

Liin manitergium, Txts. 76, 634. Lín, Wrt. Voc. ii. 55, 42. Hí befealdan hí mid líne uoluant crucem sindone, Angl. xiii. 421, 808. Hé onféng líne (linteum) and hine mid begyrde, Hml. A. 155, 92, 103. [v. N. E. D. line.] Add: —

on-hildan

Entry preview:

1. Add Mid þám þe hé þá flaxan onhyllde (-hylde, v. l.), þá eóde þǽr út án nǽddre cum flasconem inclinasset, de eo serpens egressus est, Gr. D. 142, 11. Add Fram dómum þínum ic ne anhylde (declinaui), Ps. L. 118, 102

scildan

Entry preview:

Add: to provide protection for a person (dat. ) Móton þá hyrdas beón swíðe wacore . . . þe wið þone þeódsceaðan folce sceolon scyldan, Ll. Th. i. 374, 28. Á hé sceal scyldan crístenum mannum wið ǽlc þǽra þinga þe synlic bið, ii. 312, 23

slítan

Entry preview:

add: of a sharp instrument Wiþ þám niþeran tóþece slít mid þéfoþorne(?) oþ þæt hié bléden, Lch. ii. 52, 7. Ic ofercóm þæs cwelleres tintregu, . . . þá slítendan cláwa, Hml. S. 8, 189. Add Hé ongienð slítan (lacessere) his inngeðonc, Past. 227, 11

swígan

Grammar
swígan, <b>. I.</b>
Entry preview:

Add Ðá ðe fore-eádun giðreótodun hine ꝥte hé swígde, Lk. R. 18, 39. v. æt-swígan. to pass over in silence, v. swigian; III Ne ic eác swíge (forsuwie, v.l. ) ꝥ, ꝥ his gingra ge-wunode tó reccenne, Gr. D. 157, 18

swimman

Grammar
swimman, <b>. II.</b>
Entry preview:

Add Hú hé þonne swam mid þám ilcan scipe, þonne hit wæs ýþa full qualiter cum carabo undis pleno nataverat, Gr. D. 347, 21. Add Ágeót wæter uppon ðone ele, and se ele ábrecð úp and swimð bufon, Hml. Th ii. 564, 14

wæscestre

(n.)
Grammar
wæscestre, an; f.
Entry preview:

One who washes. used of a man Iobinus wæs mín wæscestre (fullo), Gr. D. 191, 23 : 192. of a woman Hé wæs lufigende his wæscestran (presbyteram) swá swá his ágne swuster . . . þá þá hine geseah seó his wæscestre, Gr. D. 276, 1-14

wǽpen-þrǽge

(n.)

arms

Entry preview:

arms (?) Sum mæg wǽpenþrǽge (-þræce (?), cf. (?) wǽpen-geþræc), wíge tó nytte, módcræftig smið, monige gefremman, ðonne hé gewyrceþ tó wera hilde helm oððe hupseax, oððe heaþubyrnan, scírne méce, oððe scyldes rond fæste gefégan wið flyge gáres, Exon.

Linked entry: -þrǽge

walu

(n.)
Grammar
walu, e; f.

A ridge, bank (?)

Entry preview:

A ridge, bank (?) In stán wale ; andlang ðære wale on ðone portweg, Cod. Dip. Kmbl. iv. 98, 28. Of ðam beorge súþ on ða ealdan wale . . . súþ he wale on ðære díce hyrnan, 31, 2-4. [Wale of a schyppe ratis, Parv. 514.]

or-lege

(adj.)
Grammar
or-lege, adj.

Hostile

Entry preview:

Hostile Wépaþ and heówaþ eall orlegu folc, for ðam úre God eów hæfþ ofercumen . . . orlega þeóda he áléde under úre fét, Ps. Th. 46, 1-3. Ne onégdon ná orlegra níð, ðeáh ðe feónda folc féran cwóme, Cd. Th. 259, 26; Dan. 697

sorhlíce

(adv.)
Grammar
sorhlíce, adv.

Miserably ⬩ grievously

Entry preview:

Miserably, grievously Herodes hys spere genam, and hyne sylfne ofstang; and hé swá sorhlíce hys lýf geendode, St. And. 34, 7. Ðǽr synd sorhlíce (cf. tó sorge, Dóm. L. 190) tósomne gemencged se þrosmiga lig and se þrece gycela, Wulfst. 138, 25

Linked entry: sorh-líc

holm-clif

(n.)
Grammar
holm-clif, es; n.

A sea-cliff, ⬩ cliff by the water-side

Entry preview:

A sea-cliff, cliff by the water-side On, fram ðam holmclife [the holm is the lake where Grendel dwelt ], Beo. Th. 2846, 3274; B. 1421, 1635. Se ðe holmclifu healdan scolde he who had to guard the sea-cliffs, 465; B. 230

tó-fillan

(v.)
Grammar
tó-fillan, p. de

To cause to fall in different directions, ⬩ to demolish, ⬩ destroy, ⬩ break to pieces

Entry preview:

To cause to fall in different directions, to demolish, destroy, break to pieces God heáfdas feónda gescǽneþ and hé tófylleþ feaxes scádan ðe hér on scyldum swǽrum eodon Deus conquassabit capita inimicorum suorum; verticem capilli perambulantium in delictis

þearflícness

(n.)
Grammar
þearflícness, e; f.

Poverty, ⬩ neediness

Entry preview:

Poverty, neediness Þærflícnys paupertas, Hpt. Gl. 438, 60. Þerflícnes mendicitas, Kent. Gl. 950. On þearflícnysse in paupertate, Ps. Spl. 30, 13: Scint. 127, 18: 148, 2. Þearflícnysse hé ondrét paupertatem ueretur, 179, 8. Þearflícnysse lufian paupertatem

þearlwíslíce

(adv.)
Grammar
þearlwíslíce, adv.

Severely, ⬩ strictly

Entry preview:

Severely, strictly Ðreáge hé hine selfne ðearlwíslíce on his geðóhte se districta animadversione corrigant, Past. 64; Swt. 461, 20. Hié ða scyldigan þearlwíslíce démaþ, Blickl. Homl. 63, 20. Ðý læs hié wyrðen ðearlwíslecor gedémede ne districtius puniantur

á-stundian

(v.)

To take upon one's self

Entry preview:

Substitute: To take upon one's self Eal hé mót ástundian swá hwæt swá fram his gingrurn, forgýmeleásod bið ad ipsum respicit quicquid a discipulis delinquitur, R. Ben. 61, 7. Búton gé hí ámeldian, gé sceolon heora wíte ástundian, Hml. S. 23, 299

Linked entry: stundian

be-fóran

(prep.)
Grammar
be-fóran, bi-fóran; prep. I. dat. II. acc. [be by, proximity, fóran fore, as æt fóran]

BEFORE ⬩ ante ⬩ coram ⬩ præ ⬩ BEFORE

Entry preview:

Grammar be-fóran, DAT. BEFORE; ante, coram, præ He swíðe oft befóran fremede folces rǽswum wundor æfter wundre he very often performed before the princes of the people miracle after miracle, Andr. Kmbl. 1237; An. 619. Ealdormen héredon híg befóran him

Linked entries: bi-fóran bi-fóran

here-hýþ

(n.)
Grammar
here-hýþ, -húþe, e; f.

Spoil ⬩ booty ⬩ plunder

Entry preview:

Spoil, booty, plunder Hér wæs mycel herehúþe [herehýþe, MS. C.] ðǽr genumen in this year much spoil was taken at Bamborough, Chr, 993; Erl. 133, 2. Hé his ðone feórþan dǽl and ðære herehýþe for Gode gesealde quartam partem ejus et prædæ Domino daret,