Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

ge-fagnian

(v.)
Grammar
ge-fagnian, -fagenian; p. ode; pp. od

To rejoice ⬩ be glad ⬩ exult ⬩ gaudēre ⬩ exultāre

Entry preview:

To rejoice, be glad, exult; gaudēre, exultāre Manega on his acennednysse gefagniaþ multi in natĭvĭtāte ejus gaudēbunt, Lk. Bos. 1, 14. Gefagnode ðæt cild on hyre innoþe exultāvit infans in utĕro ejus, 1, 41. Ic blissie and ic gefagenie on ðé lætābor

ge-wuldorbeágian

(v.)
Grammar
ge-wuldorbeágian, p. ode; pp. od

To crown

Entry preview:

To crown Se gewuldorbeágaþ ðé qui coronat te, Ps. Spl. 102, 4. Ðú gewuldorbeágodest hine tu coronasti eum, 8, 6. Stephanus is on Leden coronatus ðæt we eweðaþ on Englisc gewuldorbeágod Stephen is in Latin 'coronatus,' which we express in English by crowned

Linked entry: wuldorbeágian

medumian

(v.)
Grammar
medumian, medemian, medmian; p. ode.

to fix the measure of anything ⬩ to deem worthy ⬩ respect ⬩ esteem

Entry preview:

to fix the measure of anything Dóm æfter dǽde medemige man be mǽðe according to the deed let the measure of doom be fixed in proportion, L. Eth. vi. 10; Th. i. 318, 6: vi. 53; Th. i. 328, 17. Man sceal medmian and gescádlíce tóscádan ylde and geógoþe

Linked entry: medumung

niht-lang

(adj.)
Grammar
niht-lang, adj.

Night-long ⬩ a night in length

Entry preview:

Night-long, a night in length Nafa ðú nánes þearfan wedd mid ðé nihtlangne fyrst si pauper est proximus tuus, non pernoctabit apud te pignus, Deut. 24, 12 : Cd. Th. 191, 2; Exod. 208 : Andr. Kmbl. 1668; An. 836 : 2620; An. 1311 : Elen. Kmbl. 134; El.

borgian

(v.)
Grammar
borgian, he borgaþ; p. ode, ede; pp. od, ed [borh a pledge, loan]

To take or give a loan, BORROW, lend ⬩ mutuari, commodare ⬩ cavere ⬩ fidejubere

Entry preview:

To take or give a loan, BORROW, lend; mutuari, commodare Ðam ðe wylle æt ðé borgian, ne wyrn ðú him volenti mutuari a te, ne avertas, Mt. Bos. 5, 42. Borgaþ se synfulla and ná gefillþ oððe he ne agylt mutuabitur peccator et non solvet, Ps. Lamb. 36,

ge-drencan

(v.)
Grammar
ge-drencan, p. -drencte; pp. drenced

To drench ⬩ drown ⬩ submergere ⬩ demergere

Entry preview:

To drench, drown; submergere, demergere Se wǽg gedrencte [-drecte MS.] dugoþ Egypta the wave drowned the army of the Egyptians, Cd. 167; Th. 209, 16; Exod. 500. Deáþe gedrenced drenched with death, 144; Th. 179, 25; Exod. 34. Ðú [bist] to helle gedrencged

scóh-þwang

(n.)
Grammar
scóh-þwang, es; m.

The thong or latchet of a shoe

Entry preview:

The thong or latchet of a shoe Ic ne eom wyrðe ðæt ic hys sceóþwancg (shoþuong. O. E. Homl. ii. 137, 33. Shoþwang, Orm. 10387) uncnytte non sum dignus soluere corrigiam calciamentorum ejus, Lk. Skt. 3, 16. Sceóþwang, Jn. Skt. 1, 27. Gisceó dec sceóhþongum

Linked entry: sceó-þwang

a-gén

(adv.)
Grammar
a-gén, adv.

AGAIN ⬩ anew ⬩ also ⬩ itenim ⬩ denuo ⬩ et

Entry preview:

AGAIN, anew, also; itenim, denuo, et Ðe ðé slihþ on ðín gewenge, wend óðer agén qui te percutit in maxillam, præbe et alteram, Lk. Bos. 6, 29. Ðá wende he on scype agén then he went into the ship again, 8, 37, 40. Wæs forworht agén was punished anew,

earnung

(n.)
Grammar
earnung, earning, e; f.

An EARNING, desert, reward, good turn, compassion ⬩ mĕrĭtum, misĕratio, compassio

Entry preview:

An EARNING, desert, reward, good turn, compassion; mĕrĭtum, misĕratio, compassio For earnunge écan lífes for the reward of eternal life, Hy. 6, 26; Hy. Grn. ii. 286, 26. Hwylce earnung. uncre wǽron such deserts have been ours, Exon. 100a; Th. 377, 3;

Linked entries: ærnung earning

íþan

(v.)
Grammar
íþan, to lay waste.
Entry preview:

Take here éjmn in Dict. and add He hinf gegyrede mid wyrgðu . . . and sió his innatf ýþde (?ydwe, MS. ) wylce wan wætere gelíc /te clothed himself with cursing. . . it laid waste kis inward parts, fought like a flood; induit se maledictione . . . etintravit

Linked entry: ydwe

a-gitan

(v.)
Grammar
a-gitan, to destroy.
Entry preview:

Substitute: <b>á-gítan,</b> -giéta. i. -gétan; p. te To waste, destroy Hwá mín fromcynn ágétte eall of earde, Rä. 80, 8. Sumne sceal gár ágétan, Vy. 16. Hí woldon heafolan gescénan, gárum ágétan, An. 1145. Þǽr læg secg mænig gárum ágéted

ge-onet

(v.)
Grammar
ge-onet, ge-ónétan (?).
Entry preview:

Substitute: <b>ge-ónettan;</b> p. te To get by hastening, seize, occupy Tó huon eorðo giónetað quid terram occupat, Lk. L. R. 13, 7. Geónette (geom-, MS.) occupavit (cf. ónete occupavit, 712), Txts. 82, 717. Geónet preoccupetur (v. ge-efstan

mǽþ

Grammar
mǽþ, mowing.
Entry preview:

Se Godes þeówa cwæð: 'Árís and ber þis gréne híg þám horsum . . . nú is lytel tó láfe þysses mǽþes (cf. hé máweþ heig on þissere dene, 2), and swá þis gedón byþ, ic gá æfter þá' leva fenum viride, porta pabulum jumentis; ecce ego, quia parum superest,

HEBBAN

(v.)
Grammar
HEBBAN, hæbban; p. hóf, pl. hófon; pp. hafen, hæfen

To HEAVE, lift up, raise ⬩ levare, extollere

Entry preview:

To HEAVE, lift up, raise Ic míne handa tó ðé hebbe and þenige expandi manus meas ad te, Ps. Th. 87, 9. Tó ðé ic hæbbe mín mód ad te levavi animam meam, 24, 1. Hine sylfne hefeþ on heáhne beám raises itself into a lofty tree, Exon. 57 b; Th. 205, 13;

Linked entries: ge-hebban hafen

æt-hrínan

(v.)
Grammar
æt-hrínan, p. -hrán, pl. -hrinon; pp. -hrinen

To touch ⬩ take ⬩ move ⬩ tangere ⬩ apprehendere ⬩ movere

Entry preview:

To touch, take, move; tangere, apprehendere, movere Ðæt ic æt-hríne ðín ut tangam te, Gen. 27, 21. He æt-hrán hyre hand tetigit manum ejus. Mt. Bos. 8, 15. Se unclǽna gást hine æt-hrínþ spiritus apprehendit eum, Lk. Bos. 9, 39. Nellaþ híg ðá mid heora

Linked entry: et-hrínan

fefer-ádl

(n.)
Grammar
fefer-ádl, fefor-ádl, e; f. [ádl a disease]

Fever-disease ⬩ fever ⬩ febris

Entry preview:

Fever-disease, fever; febris Heó wæs swenced mid hǽto and mid bryne feferádle she had been afflicted with the heat and burning of a fever, Bd. 5, 4; S. 617, 28. Wið fefer-ádle for fever disease, L. M. 1, 62; Lchdm. ii, 134, 13. Sleá ðé Drihten mid feforádle

Linked entries: feber-ádl fefor-ádl

blind-nes

(n.)
Grammar
blind-nes, -ness, -nyss, e; f.

BLINDNESS ⬩ cæcitas

Entry preview:

BLINDNESS; cæcitas Ðá ge blindnesse bóte forségon when ye renounced the remedy of blindness, Elen. Kmbl. 777; El. 389: Exon. 41 b; Th. 139, 28; Gú. 600. Ofer hyra heortan blindnesse super cæcitate cordis eorum, Mk. Bos. 3, 5: Elen. Kmbl. 597; El. 299

wil-weg

(n.)
Grammar
wil-weg, es; m.

A pleasant way ⬩ a desirable way

Entry preview:

A pleasant way, a desirable way Syndan wé nú eft ámearcode tó ðam gefeán neorxnawanges; ne gelette ús ðæs síðes se fǽcna feónd, ne ús ne forwyrne ðæs wilweges, ne ús ða gata ne betýne, ðe us opene standaþ, Wulfst. 252, 17. Ðæt hí ðé heóldan, ðæt ðú wilwega

un-fyrn

Grammar
un-fyrn, <b>. I.</b>
Entry preview:

Add Hé wæs nú unfyrn (nú for lyttlum fyrste, v.l.) forðféred ante non longum tempus defunctus est, Gr. D. 71, 18. add "Hé deád byð unfyrn" . . . þírn ódran dæge æfter þæs Godes weres cwide hé his líf geendode, 62, 28. Þú wást ꝥ ic sylfa unfyrn sceall

a-rǽfnian

(v.)
Grammar
a-rǽfnian, p. ade; pp. ad.

to endure ⬩ bear ⬩ suffer ⬩ support ⬩ sustinere ⬩ pati ⬩ supportare ⬩ to ponder in mind or heart ⬩ animo versare ⬩ ponderare

Entry preview:

to endure, bear, suffer, support; sustinere, pati, supportare Ic arǽfnige sustineo, Ps. Th. 129, 4. Forðon ic edwít for ðé oft arǽfnade quoniam propter te supportavi improperium, 68, 8. to ponder in mind or heart; animo versare, ponderare Maria sóþlíce

Linked entry: a-rǽfniende