Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

cnæp

Grammar
cnæp, cnæpp.
Entry preview:

For third passage substitute Ofer scittisce cneppas trans [s]cotianorum juga, Germ. 397, 539, for bracket at end substitute: [v. N. E. D. knap, knop], and add: top of a hill On þorndúnes cnep; of ðane cneppe, C. D. iv. 8, 27. a button, brooch Cnæp

eáþ-nes

Entry preview:

Add: ease, freedom from trouble, suffering, &c. Eorla gehwám eádnys and tóhyht, Rún. 4. ease, freedom from difficulty Éðnise facultatem, Lk. p, 9, 6. gentleness Ongan hé wurðigan þá gódan þeáwas þára gódra on þám lífe, eádnysse and hýrsumnysse

Linked entry: eád-nes

fíf-teóþa

Entry preview:

Se fífteóða quintus decimus, Ælfc. G. Z. 283, 3. Under þám fífteóðan (-teogeþan, -tigeþan, -tegþan, -téþan, v. ll.) geáre, Bd. 4, 17; Sch. 430, 22. Gér ðe fíftegða (ðió fífteiðe, L.) anno quinto decimo, Lk. R. 3, 1. Ðió fífteiðo, Lk. p. 4, 6. On þone

ge-hwirfedness

(n.)
Grammar
ge-hwirfedness, e; f.
Entry preview:

inclination (? cf. ge-hweorfan ; ) Þone bryne þǽre flǽsclican gehwyrfednysse, Hml. S. 23 b, 523. conversion Seó sóðe gehwyrfednes ( conversio ) mæg beón on þǽre ýle-mestan tíde, Ll. Th. ii. 172, 31. Ðás herigendlicestan gehwyrfednysse ǽgðer ge dǽda

ge-swencednes

Entry preview:

Add: - — Þá wearð hé geneádod ꝥ hé on his ágenre geswencednysse (-swænced-, -swencend-, v. ll. ) oncneówe hwæt hé sylf wæs compulsus est cognoscere in sua vexatione quid esset, Gr. D. 73, 5 : Fram geswincednesse (the vowel of the second syllable is

Linked entry: swencedness

ge-anwealdian

(v.)
Grammar
ge-anwealdian, p. ode
Entry preview:

To exercise authority, bear rule over Deáð him furðor ne bið rýcsend ł ne gionwældiað (dominabitur), Rtl. 26, 33Sóðfæsto gionuældas folcum justi dominabuntur populis, 86, 36. Gean-wealdiaþ, Ps. L. 48, 15. Ne on sweorde heora geanwealdedan ( possede-runt

Linked entry: an-wealdian

ge-félness

Grammar
ge-félness, sensitiveness, sensation.
Entry preview:

Gif ꝥ líc tó þon swíþe ádeádige ꝥ þǽr gefélnes on ne sý, Lch. ii. 8, 14: 82, 26. Welmes hǽto mid gefélnesse ... áheardung þæs magan mid gefélnesse and mid sáre ... heardung þǽre lifre bútan gefélnesse and bútan sáre, 198, 11-14. Þone dǽl þe git hwilcehwega

hwet-stán

Grammar
hwet-stán, Add:, <b>hwete-stán</b>
Entry preview:

Huetistán (huete-) cox Txts. 54, 294. Hwetstán cox, hwetestán cotem Wrt. Voc. ii. 15, 4, 5. Lytel hwetstán coticulus vel coticula 135, 37. Hwettstán cotem An. Ox. 56, 21. Mon heardlíce gníde þone hnescestan mealmstán æfter þǽm ꝥ hé þence þone soelestan

ofer-drync

Entry preview:

Add Mid micelre sýfernysse and gemetfæstnysse Godes góda brúcan and ná mid nánre oferfylle and mid oferdrince, Hml. A. 144, 17. Ðá ðe hira ágene sáwle ðurh oferdrinc ofsleáð, 147, 75. Add Gif ðá druncengeornan men heora druncennyssa geswícan nellað,

ofer-flówan

(v.)
Entry preview:

add: trans. Þíne ýþa mé oferfleówon fluctus tui super me transierunt, Ps. Th. 41, 8. add: intrans., of a vessel, stream, &amp;c., where the contents flow over the side or brim Ðý lǽs mon má geóte on ðæt undiópe mód ðonne hit behabban mæge, ðæt hit

þider

Entry preview:

Add Ðá hét hé hí bídan on þám eálande, ... and hé ðider heora þearfe forgeaf, Bd. 1. 25; Sch. 53, 2. Hit gebyreð rihtor intó West-Sexan; þyder hý scylan gafol syllan, Ll. Th. i. 356, 19. Add Far nú þider þe (swá hwider swá, v.l. ) þú wille, Gr. D. 25

un-wíd

(adj.)
Grammar
un-wíd, adj.
Entry preview:

Not wide, narrow Emne swá mycel swá fram heofenes hrófe is tó þysse eorðan, þonne is leornod on hálgum bócum, þæt sió hel sié swylc twá deóp, and nis ná ðe unwídre (-widdre, v.l.) (cf. seó hell ys twá swá deóp, and heó ys ealswá wíd. Wlfst. 146, ll)

Linked entry: wíd

wæter-scipe

Entry preview:

Ðá wǽron twégen gebrððra . . . and hæfdon ǽnne fiscnoþ on ánum brádum mere . . . ac þǽr wurdon eft æt þám wæterscipe . . . micel gefeoht for þám fixnoþe. Hwæt þá se bisceop . . . ábaed æt Gode ꝥ hé worhte þone wæterscipe tó wynsumum ytþlande . . . and

wyrt-tún

Entry preview:

Hé eóde into his wyrttúne ( ingressus hortum ), þá gemétte hé þone wyrttún beón oferwrigenne mid micelre menieo emela, Gr. D. 67, 4-8. Hæbbe ma[n] ǽfre on preósta mynstre wynsume wirtúnas ( ortos olerum ), ꝥ man mage þǽrof ǽfre sumne smeálicne ést findan

ælmes-riht

(n.)
Grammar
ælmes-riht, es; n.

A right or obligation in reference to alms

Entry preview:

A right or obligation in reference to alms (cf. Riht is ðæt man betǽce . . . þriddan dǽl (folces ælmessan) ðám þearfum,) (Ll. Th. ii. 256, 30) Ǽghwilc ælmesriht ðe man on Godes ést scolde mid rihte georne gelǽstan, ǽlc man gelitlað oððe forhealdeð, Wlfst

fyrhto

Grammar
fyrhto, (-u).
Entry preview:

Gif ðú hafast mid þé wulfes hrycghǽr on síðfæte, bútan fyrhtu þú ðone síð gefremest, Lch. i. 360, 22. Blindre fyrhto ceca formidine, Wrt. Voc. ii. 130, 81. Be fyrhto þæs tintreglican wítes de terrore futuri judicii, Bd. 4, 24; Sch. 487, 15. Hé mid mycelre

hálig-wæter

(n.)
Grammar
hálig-wæter, es; n.

Holy water

Entry preview:

Holy water Sumne dǽl ðæs háligwæteres de aqua benedicta, Bd. 5, 4; S. 617, 19: L. Ath. 4, 7; Th. i. 226, 24: L. M. 1, 64; Lchdm. ii. 138, 28. Mid háligwætere with holy water, 62; Lchdm. ii. 136, 4. On háligwætre in holy water, 45, 1; Lchdm. ii. 110,

stole

(n.)
Grammar
stole, an; f.: stol, es; n. (in Northern specimens)

A stole, long outer garment

Entry preview:

A stole, long outer garment Stole stola, Wrt. Voc. i. 81, 43. Stol wuldres gigeride hine stola glorie induit eum, Rtl. 45, 29. Ðæt stol ǽriste stolam primam, Lk. Skt. Lind. 15, 22. Geonga in stolum (stollum, Rush.) ł on oferslopum ambulare in stolis,

ge-trúwian

(v.)
Grammar
ge-trúwian, ge-trýgian.
Entry preview:

Add: absolute Getrúwiað confidete, Jn. 16, 33. with dat., to trust to Se gelǽreda him ne getrúwað on ðǽre hreón sǽ, Past. 59, 2. Hé getrúwode ðæs mægene ðe hit him bebeád, 51, 16. Him nán folc ne getrúwade, Ors. 4, 12; S. 210, 12: 5, 7; S. 230, 7. Ne

ELLEN

(n.)
Grammar
ELLEN, gen. elnes; m. n.

Strength, power, vigour, valour, courage, fortitudevis, rōbur, vĭgor, virtus, fortĭtūdo

Entry preview:

Strength, power, vigour, valour, courage, fortitude; vis, rōbur, vĭgor, virtus, fortĭtūdo Wísdóm hæfþ on him feówer cræftas, ðara is án wærscipe, óðer metgung, þridde is ellen, feórþe rihtwísnes wisdom has in it four virtues, of which one is prudence