Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

geond-sprengan

(v.)
Grammar
geond-sprengan, p. de; pp. ed

To sprinkle over ⬩ perspergere, perfudere

Entry preview:

To sprinkle over; perspergere, perfudere Se awyrgeda gást ðæs ylcan preóstes heortan and geþanc mid his searwes áttre geondsprengde [-spregde, MS.] the accursed spirit sprinkled over with the poison of his deceit the heart and mind of the same priest

Linked entry: sped-dropa

regn-boga

(n.)
Grammar
regn-boga, an; m.

A rainbow

Entry preview:

God gesette ðone rénbogan tó wedde tó ðam beháte ðæt hé nǽfre eft nolde eahte middanearde mid nánum flóde oferteón. Se rénboga cymþ of ðam sunbeáme and of wǽtum wolcne, Boutr. Scrd. 21, 19-26. Ic sette mínne rénbogan ( arcum ) on wolcnum, Gen. 9, 13

un-cræft

(n.)
Grammar
un-cræft, es; m.

An evil art ⬩ ill practice

Entry preview:

Gyf hit geweorðe ðæt man mid tyhtlan and mid uncræftum sacerd belecge, L. C. E. 5; Th. i. 362, 8. Utan some getrýwða habban ús betweónan bútan uncræftan, Wulfst. 167, 5

un-cyme

(adj.)
Grammar
un-cyme, adj.

Mean ⬩ paltry ⬩ poor

Entry preview:

Ðá bǽdon hine his discipulos ðæt hié móstan húru sume uncyme streównesse him under gedón for his untrumnesse, Blickl. Homl. 227, 12. Ne hæfde wit monig óðer uncymran hors nunquid non habuimus equos viliores plurimos? Bd. 3, 14; S. 540, 26

un-gerím

(n.)
Grammar
un-gerím, es; n.

A countless number ⬩ an immense number or quantity

Entry preview:

Ðæt hé gegaderige ungerím ðissa welena, Bt. 26, 3; Fox 94, 13. Hire olfendas bǽron ungerím goldes, Homl. Th. ii. 584, 11. Ungerím feós syllan, Homl. Skt. i. 12, 101

un-getǽse

(n.)
Grammar
un-getǽse, es; n.

An inconvenience ⬩ a trouble

Entry preview:

An inconvenience, a trouble Gif hé ðǽm gehiér-suman mannum næfde geteohchad his éðel tó sellanne, hwié wolde hé hié mid ǽnegum ungetǽsum lǽran?

weorold-ríca

(n.)
Grammar
weorold-ríca, an; m.
Entry preview:

A man of great worldly power or wealth Gif him ǽnig heáfodman hwilces þinges forwyrnde . . . him sóna getíðode his Scyppendes árfæstnys ðæs ðe se woruldríca him forwyrnde on ǽr, Homl. Th. ii. 514, 17. Ne cyning ne woruldríca, Lchdm. iii. 442, 36.

wræc-mæcg

(n.)
Grammar
wræc-mæcg, es; m.

A wretch

Entry preview:

Gé dyslíce dǽd gefremedon, werge wræcmæcgas, Elen. Kmbl. 773; El. 387. Hyne wræcmæcgas ofer sǽ sóhton, Beo. Th. 4748; B. 2379. ¶ used of evil spirits Wræcmæcgas, . . . Godes andsacan, Exon. Th. 116, 5 ; Gú. 202 : 118, 3; Gú. 234: 135, 26; Gú. 530.

á-pinsian

(v.)
Entry preview:

Ðæt getæl is tó ápinsianne, hwæt hit getácnað, Wlfst. 245, 9. Mid willan sýfernysse bót byð ápinsud (pensatur), Scint. 42, 17. Add:

Linked entry: pinsian

dim-nes

Entry preview:

Utan wé geþencan dómes dæg and dimnessa helle grundes, Hml. A. 168, 113. a dark place On sweartum dimnessum latibulis carceralibus, An. Ox. 3144. dimness of sight Wiþ eágena dymnysse, Lch. i. 176, 16. darkness, evil Dimnesse gástas chao, Wrt.

earfoþ-lic

Entry preview:

Take Deut. 1, 17 under next word, and add: difficult Ðæt is wundorlic ꝥ ðú segst, and swíþe earfoþlic dysegum monnum tó ongitanne mira et concessu difficilis illatio, Bt. 38, 2; F. 198, 17. Earfoðlic (or under ?)

hláford-scipe

Entry preview:

Gange ðæt land tó ðám ðe sé wylle ðe ðonne bisceopríces wealde on Wigeraceastre; and hig sýn ǽfre under-þeódde and ðám hláfordscipe folhgien ðe ðonne bisceop beó, C. D. iv. 137, 22.

Langbeardas

Grammar
Langbeardas, Add: , <b>-bearde</b>
Entry preview:

In Langbearda (-beardana, v. l. ) landes sumum dǽle, 16, 7. Þára ungeleáffulra Langbeardna (-ena, v. l. ), 234, 10: 293, 1. Leódbrond, Longbearda kyning, Shrn. 122, 26. Þá wyrcendan Langbearde hé grétte, 250, 17

ropp

(n.)
Grammar
ropp, es; m.

An intestine ⬩ the colon

Entry preview:

Tíhþ innan ðone rop and on ðæt smælþearme, 232, 15. Roppum extalibus, Wrt. Voc. ii. 32, 11

Linked entry: rop

sǽ-genga

(n.)
Grammar
sǽ-genga, an; m.

a sea-goer, a mariner ⬩ a vessel, ship

Entry preview:

wel hig understandaþ ðæt eorþlíce líchamlíce beóþ fulran on weaxendum mónan ðonne on wanigendum the skilful mariners well understand that earthly, corporeal things are fuller with a waxing than with a waning moon, Anglia viii. 327,21 . a vessel, ship

Linked entry: sǽ-líðend

wæfre

(adj.)
Grammar
wæfre, adj.

flickering ⬩ wavering ⬩ quivering ⬩ wavering ⬩ languishing ⬩ active ⬩ nimble

Entry preview:

flickering, wavering, quivering Wylm ðæs wæfran líges (cf. Icel. vafr-logi), Cd. Th. 231, 2; Dan. 241. fig. wavering, languishing Him wæs geómor sefa, wæfre and wælfús, Beo. Th. 4831; B. 2420.

ælmes-selen

(n.)
Grammar
ælmes-selen, e; f.

Alms-giving

Entry preview:

Alms-giving Ðæt hálige gebed and seó hlútre lufu Godes and seó ælmessylen, Wlfst. 146, 4: Dóm. L. 28, 9. Fæsten and wæccan and ælmessylena æfter úrum gemete, Bl. H. 73, 27. Tó ðám weorce ælmæssylena eleemosynarum operibus, Gr. D. 329, 13: 321, 24.

Linked entry: selen

ofer-færeld

(n.)
Grammar
ofer-færeld, es; m. n.

A going across, passage, transit

Entry preview:

Heore is ðæt scip and se ouerfæreld ðare hæuene eorum (the monks of Christchurch) est navicula et transfretatio portus, Chart. Th. 317, 38. Æfter oferfærelde sǽ reádre post transitum maris rubri, Hymn. Surt. 82, 7

of-tyge

(n.)
Grammar
of-tyge, es; m.

A holding back, withholding

Entry preview:

Ungelimp mid synnum geearnod, swíðost mid ðam oftige ðæs neádgafoles ðe Cristene men Gode gelǽstan sceoldon on heora teóþingsceattum misfortune merited through sins, especially through the keeping back of the tax that Christian men ought to pay to God

Linked entry: of-tige

híw-cúþlíce

(adv.)
Grammar
híw-cúþlíce, hiew-; adv.

Familiarly

Entry preview:

Hí biþ hiewcúþlíce þeów ðæm Godes feónde hosti Dei familiarius servit, Past. 47, 2; Swt. 361, 1.