hogu
Entry preview:
Sý seó mǽste hogu þǽm abbode þæt hý forgýmeleásede ne sýn cura maxima sit abbati ne aliquam negligentiam patiantur 60, 18. Beó ðám abbode seó mǽste hogu (cura) þæs andfencges þearfena, 84, l.
á-mánsumian
Entry preview:
Nánum ne sý álýfed þæt hé ǽnigne bróðra ne ámánsumige, bútan þám ánum þe se abbod þæs anweald sealde, R. Ben. 129, 15. Geþeódrǽdene niman wið þone ámánsumedan, 50, 12. Hiene tó ámánsumianne, Ors. 6, 30; S. 284, 1
Linked entry: mánsumian
cyrf
Entry preview:
Substitute: <b>cyrf,</b> es; m. a cutting, act of cutting Notige se abbod cyrfes and mid ísene þone uncoðan áceorfe abba utatur ferro abscisionis, R. Ben. 52, 19. 'Ælc treów ðe ne wyrcð gódne wæstm bið forcirfen.' . . .
síclian
Entry preview:
[Ðá wæs Leófríc c Þat ilce ðæi þat Martin abbot of Burch sculde þider faren, þa sǽclede hé & ward déd .iv. no. Jañ., 1154; Erl. 266, 10.]
þeów-boren
Entry preview:
Slave-born, born of parents in slavery Ne sceal hé (the abbot) ðone æþelborenan settan beforan ðane þeówborenan, gif se þeówborena ǽr on ðæm mynstre wæs, bútan hé for hwylcum gesceáde hit dó non preponatur ingenuus ex servitio convertenti nisi forte
ge-þafung
Entry preview:
Add: ge-þeafung. permission Ne hé nán þing næbbe bútan þæs abbodes sylene and geþafunge ae quicquam liceat habere quod abbas nan dederit out nan permiserit, R. Ben. 57, 5.
ná-hwider
No-whither ⬩ to no place
Entry preview:
No-whither, to no place Hý náhwider faraþ bútan ðæs abbodes rǽde, R. Ben. 137, 10
fore-gesceáwung
Providence ⬩ forethought
Entry preview:
Providence, forethought Þæt sý on ðæs abbodes foregesceáwunge in abbatis sit providentia, R. Ben. 66, 1
Linked entry: ge-sceáwung
leáf
Entry preview:
Add: leave Búton se abbod him geþafunge mid leáfe sylle; sý þeáh seó leáf on ðá wísan ꝥ þǽr seó foresǽde bót fylige nisi forte abbas licentiam dederit per permissionem suam; ita tamen ut satisfaciat reus ex hoc R. Ben. 69, 7.
hádung
Entry preview:
Be ðæs abbodes hádunge. On abbodes hádunge . . . de ordinando abbati. In abbatis ordinatione . . . R. Ben. 117, 15. Heó wearð þá gefullod and hádunga underféng ( took the veil). . . and manega óðre mǽdenu wurdon Críste gehálgode, Hml. S. 7, 284.
ge-cídan
Entry preview:
Gif hwylcum bréþer for ǽnigum litlum gylte byþ gecíd oþþe gestýred fram his abbode si quis frater pro quavis minima causa ab abbate suo corripitur, R. Ben. 131, 1
fore-word
A proviso ⬩ condition
Entry preview:
Standan ðá forword betweónan ðan abbode and Ceólríce, iii. 352, 3. Syndon ðis þá forword þe Orecy and þá gegyldan gecoren habbað, iv. 277, 30. Take here for-word in Dict., and add:
Linked entries: ge-forewyrdan fore-weard fore-wyrd
ofer-eáca
Entry preview:
Hé forðteáh þá fíftig mancsas, and þám abbode sealde and cwæð, 'Nim þis feoh, and gif ic hér þurhwunige se ofereáca hider cymð,' Hml. S. 33, 145-155. Syllað ðone ofereácan eów ( the rich ) tó ælmesdǽdum, Hml. Th. ii. 328, 3
sweor
Entry preview:
a pillar Wearð þám abbode æteówed án fýren swer; sé stóð úp áþenod oð þá steápan heofonan, Hml. S. 3, 449. Mid ðǽm sweore ðæs wolcnes, Past. 305, 1.
ge-unstillan
Entry preview:
Se abbod ne geunstille ne ne gedréfe þá heorde abbas non conturbet gregem, 113, 23.
Linked entry: un-stillan
græf
Entry preview:
Synd gesealde from þám abbode ealle neádbehéfe þing, þæt is ... seax, græf ( gravium ) ... weaxbreda, R. Ben. 92, 3: 56, 20.
mynster-bóc
Entry preview:
a book belonging to a monastery Hér syndon xxx bóca ealre on Leófstánes abbodes hafona bútan mynsterbéc, Nap. 46
wan-hálness
Entry preview:
Weakness, sickness, unsoundness, infirmity Ðæm abbode is á tó behealdenne heora (fratrum infirmorum) wanhálnes (imbecillitas), R. Ben. 75, II. Wanhálnysse (debilitate) ealles líchaman, Scint. 38, 7.
carian
Entry preview:
Riht is ꝥ abbodas nǽfre ymbe woruldcara ne ídele prýda ne carian tó swýðe, Ll. Th. ii. 320, 35