up-gang
a going up ⬩ rising of a heavenly body ⬩ a going up ⬩ a landing ⬩ an incursion ⬩ a way of going up
Entry preview:
Æt sunnan upgonge, Nar. 27, 17. Fram sunnan upgange óð hire setlgang, Ps. Th. 49, 2: 112, 3. Uppgange, 106, 3. Tóforan mónan upgonge, Nar. 13, 9.
Linked entry: up-gange
ge-líca
Entry preview:
Nis nán wífhádes mann hire gelíca, Hml. Th. ii. 10, 12. Nán mihtigra þé nis, ne nán þín gelíca, Bt. 33, 4; F. 128, 11, 19. Hé næfð nǽnne rícran, ne furþum nǽnne gelícan, 42; F. 258, 5.
meolcian
to milk ⬩ take milk from an animal ⬩ to give milk ⬩ to suckle
Entry preview:
Nán wíf hire yrfe ne meolcige, bútan heó ða meolc for Godes lufan syllan, Wulfst. 227, 10. Hyt biþ gód ceáp tó milcian, Lchdm. iii. 178, 30. to give milk, to suckle (v. ge-milcian) Ða breóst ða ðe nǽfre meolcgende nǽron, Blickl. Homl. 93, 32
ge-sárgian
To afflict, trouble, damage ⬩ of afflīgĕre, trībŭlāre
Entry preview:
Ne sceal nán mon siócne monnan gesárgodne swencan no one ought to afflict a sick troubled person, Bt. 38, 7; Fox 210, 20. Wǽron hie gesárgode they were damaged, Chr. 897; Erl. 96, 8
scimian
Entry preview:
Swá ðæt nán man ne mihte for ðam mycclum leóhte hire on beseón . . . and swá hí hí geornlícor sceáwodon, swá scimodon heora eágon swíðor, Homl. Skt. i. 7, 153. Beóþ his dagas démde gelíce swá ðú on scimiendre sceade lócige, Ps. Th. 143, 5
Linked entry: scima
syn-leás
Sinless, without sin
Entry preview:
Ne biþ nǽfre nán man leahterleás ne synleás ealra þinga, 233, 24. Biþ oft synleás yfel geðoht ðǽm gódum plerumque boni innoxie tentantur ad culpam, Past. 54; Swt. 423, 3. Úre Drihten gescóp Adam háligne and clǽnne and synleásne, Wulfst. 153, 13
undern-gereord
A morning meal ⬩ breakfast
Entry preview:
Gif wé fæstaþ and ðæt underngereord tó ðam ǽfengifle healdaþ, ðonne ne bið ðæt nán fæsten, L. E. I. 38; Th. ii, 436, 28. Heora underngereordu and ǽfengereordu hié mengdon tógædere, Blickl. Homl. 99, 22
nyttian
Entry preview:
Næfð nán man tó þæs unhále æágan þæt hé ne mage lybban be þáre sunnan, and hire (printed hine) nyttian gyf hé énygwiht geseón mæg, 43, 25.
ge-tíhtlod
Accused; ⬩ accūsātus
Entry preview:
Nán man ne tǽce his getíhtledan man fram him, ǽr he hæbbe ryht geworhte let no one dismiss his accused man from him before he has done what is right, i. 22; Th. i. 210, 23
Linked entry: ge-týhtlod
lǽnan
To lend ⬩ grant ⬩ lease
Entry preview:
Ne lǽne ðínum bréðer nán þing tó híre non fænerabis fratri tuo ad usuram pecuniam, Deut. 23, 19. Ys forboden ðæt hé his feoh tó nánum unrihtum gafole ne lǽne prohibitum est, pecuniam suam ullo injusto fænore mutuam dare, L. Ecg.
Linked entry: ge-léned
gadrian
to gather
Entry preview:
to gather, Bd. de nat. rerum; Lchdm. iii. 232, 2 : Andr. Kmbl. 1562; An. 782
drync-gemet
Entry preview:
For Nap. 17 substitute Chrd. 15, 24. The Latin is: Prelati quantum debent dare ... nequiuerint
ge-reca
A governor, ruler, prefect ⬩ præfectus
Entry preview:
A governor, ruler, prefect; præfectus Heáh gereca summus præfectus, Nat. S. Greg. Els. 21, 1
creás
Entry preview:
Fine, elegant Ne beó gé tó creásum reáfum ( cultis vestibus ) gefrætwade, ac medemlicum, Nap. 13
ge-unblissian
Entry preview:
to make unhappy, distress Se bisceop wearð geunblissod for þám blódes gyle, Nap. 22, 25
Linked entry: un-blissian
gyltend
Entry preview:
Þá þe nú náne mildheortnesse nabbað wid hyra gyltyndum, Ll. Th. ii. 400, 25. Add
leác-blæd
Entry preview:
A leek leaf Þis man sceal wið ꝥ gedrif wrítan on þreóm leácbladan, Nap. 41
ryscen
Entry preview:
Þá nam heó ánne riscenne on scipwísan gesceapenne sumpsit fiscellam scirpeam, Ex. 2, 3. Add
sumer-bóc
Entry preview:
a lectionary for the summer Brihtríc hæfð . . . .i. mæssebóc and winterrǽdingbóc and sumerbóc, Nap. 60
un-gecirred
Entry preview:
Add: unchanged, unreformed Gif hig þonne gýt eallunga ungerihte and ungecyrrede beón, Nap. 65, ii