tó-cínan
To break (intrans.) into chinks, ⬩ split ⬩ crack
Entry preview:
Gemétte hé be wege sumne lícðrowere licgende eal tócinen (the skin all cracked with the disease), Homl. Th. i. 336, 9. Hie drinkeð þat hie tochineð, O. E. Homl. ii. 199, 32. Þe stan tochan, i. 141, 17.
fore-weard
Entry preview:
Bútan se cyng gelǽstan wolde eall þet hí on forewarde hæfdon ǽr gewroht, 1094; P. 228, 34. Hér swutelað on ðysan gewrite ðá foreward ðe Godwine worhte wið Byrhtríc, C. D. iv. 10, 16. Twégra manna dæg ealswá ðá foreward spreocað, iii. 333, 25.
Linked entries: on-foreweardan fór-weard
ge-wǽdian
Entry preview:
.; vestire ( = aulaeis ornare, Migne) Mid ðám geleáfan he gefrætewad and gewǽdað his hús, þæt is, þæt he gegearwað his heortan Gode on tó wunianne, Wlfst. 35, 10. to furnish a ship with sails, v. ge-wǽde; Hí ꝥ scip genámon eall gewǽpnod and gewǽdod,
hlifian
Entry preview:
Add: of position Þæt treów þe wexeð on þám wudu-bearwe þæt hit hlifað úp ofer eall þá óðre treówu . . . bið hit swíðlícor geweged þonne se óðer wudu. Swá be þám heáclifum þonne hí hlifiað feor úp ofer þá óðre eorðan, Wlfst. 262, 5-11.
mægen
Entry preview:
Add Þæt eorðlice mægn þe þú hér samnast. . . eall þis mægn wát, þe hér tó gemóte cóm, þæt bín heáhsetl is þrymmes áfylled, Wlfst. 254, 13-18. v. full-, god-, heáfod-, helle-, níd-, stíþ-mægen
ólehtung
Entry preview:
Gemunað þá þe eall hira líf on þisse worulde on ólehtungum lifedon ( lived in sensual pleasures), Verc. Först. 170. Eáwlá, wíf, tó hwan wenest ðú þínes líchoman hǽle mid smyringe and oftþweále and óðrum líðnessum? Of ðám cymeð unhǽlo, nales mægen.
wafung
amazement, wonder, astonishment
Entry preview:
Wafunge spectaculum (mirum mundo spectaculum exhibuit, Ald. 62),509, 33. amazement, wonder, astonishment On ðære gesihðe hine gestód wundorlíc wafung . . . eall hé wæs ful wundrunge and wafunge, Homl. Skt. i. 23, 501-509.
Linked entry: wafung-stede
wel
Well ⬩ well ⬩ prosperously ⬩ well ⬩ much ⬩ thoroughly ⬩ freely ⬩ well ⬩ properly ⬩ well ⬩ very ⬩ quite ⬩ thoroughly ⬩ very ⬩ quite ⬩ well ⬩ ah
Entry preview:
Eálá gif hé wolde, ðæt hé wel meahte ðæt unriht him eáðe forbiódan, Met. 9, 53. Hié wel meahton libban on ðam lande, gif hié wolden láre Godes fremman, Cd.
Linked entry: BET
ge-gán
to go ⬩ go or pass over ⬩ come to pass ⬩ happen ⬩ ire ⬩ præterire ⬩ evenire ⬩ to occupy ⬩ overcome ⬩ overrun ⬩ subdue ⬩ occupare ⬩ vincere ⬩ subigere ⬩ to observe ⬩ practise ⬩ exercise ⬩ effect ⬩ accomplish ⬩ observare ⬩ exercere ⬩ perficere ⬩ efficere
Entry preview:
to go, go or pass over, come to pass, happen; ire, præterire, evenire Heó mihte gegán ofer eall ðis eálond vellet totam perambulare insulam, Bd. 2, 16; S. 520, 2. Se ðe gryre-síþas gegán dorste who durst go ways of terror, Beo. Th. 2929; B. 1462.
Linked entry: ge-yde
ge-þungen
Entry preview:
Add: in respect to age, advanced, mature Geþungen yld and swýðe eald yld ... hærfest and geþungen yld geférlǽcað, and winter and yld áteoriað, Angl. viii. 299, 25-27.
ildra
elder ⬩ older ⬩ grand ⬩ greater ⬩ superior
Entry preview:
of eald. elder, older, grand [in grand-father, cf. eald-fæder, -móder] Ældra senior, Wrt. Voc. ii.120, 48. Seó yldre hátte Lia and seó gingre Rachel nomen majoris Lia, minor vero appellabatur Rachel, Gen. 29, 16.
birnan
To burn ⬩ ardent ⬩ vehement
Entry preview:
For þæs fýres bryne eall se feld born, Nar. 23, 27, Ðet ne byrnan ut non ardeant (vestimenta ), Kent. Gl. 164.
ge-riht
Entry preview:
Ealdred . . . dyde ðe ilcan gerihta ðæ man dyde of Nigon hldon . . . of Lidigerde i. circsceatt and eall ðe geilcan gerihta ðe man dyde of Baggabeorge . . . eall ðǽgeylcan gerihta ðe man déð of Cedenon, C. D. iv. 233, 3-34.
ge-býgan
To bow ⬩ bend ⬩ turn ⬩ inflect or decline a part of speech ⬩ recline ⬩ twist ⬩ bow down ⬩ humble ⬩ abase ⬩ bring under ⬩ subdue ⬩ crush ⬩ flectere ⬩ incurvare ⬩ inflectere ⬩ declinare ⬩ reclinare ⬩ torquere ⬩ humiliare ⬩ confringere
Entry preview:
Hý ealle to him gebígde he brought them all under him, Ors. 3, 9; Bos. 64, 15 : 5, 3; Bos. 104, 11. Ðæt hig ealle leóda sceoldan gebígan to geleáfán that they should subdue all nations to the faith, Ælfc. T. Lisle 30, 5.
ge-laþung
Entry preview:
Nú syndon ealle Crístene men ánum naman gehátene, . . . seó hálige gelaðung þe gelýfð nú on God, Hml. A. 29, 115-123. Críst ús circean árǽrde, þe is his gelaðung, Ælfc. T.
á-ídlan
Entry preview:
Ðí hé com þæt hé áídlige ealle ðá hǽðengyld, Hml. Th. i. 456, 14. Ðisne geleáfan woldon ge*-*dwolmen áídlian and of Crístes gelaðunge mid ealle ádwǽscan, Hml. S. 23, 361. Áídlian frustrari, Wrt. Voc. ii. 151, 35.
ildest
eldest ⬩ oldest ⬩ principal ⬩ chief ⬩ greatest
Entry preview:
of eald. eldest, oldest Úre ieldesta mǽg parens primus [Adam], Past. 43, 5 ; Swt. 313, 15. Hé sóhte fram ðam yldestan óþ ðone gingestan quos scrutatus, incipiens a majore usque ad minimum. Gen. 44, 12. Ða yldestan senes, Ps. Th. 104, 18.
lóc
look ⬩ see ⬩ however
Entry preview:
Swá ðæt lóc hwenne ðæt flód byþ ealra héhst, Chr. 1031; Erl. 162, 5.
Linked entry: LÓCIAN
eácan
Entry preview:
Nó þás bebodu tó brecanne, ac mid eallum gódum tó eácanne (ícanne, v. l. ), Ll. Th. i. 56, 2. ¶ eácen; ptcpl. (adj.). increased, augmented Eácne egesan, Sal. 473.
fóda
victuals ⬩ provisions ⬩ sustenance ⬩ support
Entry preview:
Man heom fódan geaf (hí man fǽdde, v.l.) of West-Seaxana ríce, Chr. 994; P. 128, 6. sustenance, support Æt him wæs gelang eall heora fóda; sé heom on ealre hwíle metes tilian sceolde, Hml. S. 23, 218.