Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

Cynete

(n.)
Grammar
Cynete, an; f.

KENNET which rises in Wiltshire ⬩ fluvii nomen qui originem suam habet in agro Wiltoniensi ⬩ KENNET, a village on the river Kennet in Wiltshire ⬩ villæ nomen in agro Wiltoniensi

Entry preview:

KENNET, a village on the river Kennet in Wiltshire; villæ nomen in agro Wiltoniensi Wæs fyrd gesomnod æt Cynetan a force was assembled at Kennet, Chr. 1006; Erl. 140, 23

fǽr-spel

(n.)
Grammar
fǽr-spel, -spell, es; n.

A sudden message, sudden news, horrible message ⬩ imprōvīsus vel terrĭbĭlis nuncius

Entry preview:

He ðæs fǽrspelles módsorge wæg hefige æt heortan he bare mental sorrow heavy at heart at the sudden news, Exon. 48 a; Th. 165, 4; Gú. 1023. For ðam fǽrspelle at the sudden news, Andr. Kmbl. 2173; An. 1088.

for-grípan

(v.)
Grammar
for-grípan, p. -gráp, pl. -gripon; subj. pres. -grípe, pl. -grípen; pp. -gripen [for-, grípan to grasp]

To grasp ⬩ snatch away ⬩ seize ⬩ assail ⬩ overwhelm ⬩ corrĭpĕre ⬩ comprehendĕre ⬩ apprehendĕre ⬩ vim afferre ⬩ obruĕre

Entry preview:

He æt gúþe forgráp Grendeles mǽgum he in conflict grasped Grendel's kinsmen, Beo. Th. 4695; B. 2353. Æbylignes yrres ðínes hí forgrípe indignātio īræ tuæ apprehendat eos, Ps. Th. 68, 25. Ðonne we hine forgrípen when we seize him, Ps.

hwílend-líc

(adj.)
Grammar
hwílend-líc, adj.

temporal ⬩ temporary ⬩ transitory

Entry preview:

Ðú næfst ða hwílendlícan árwyrþnessa ðe ðú ǽr hæfdest thou hast not those temporary dignities that thou hadst before, Bt. 8; Fox 24, 31

Linked entry: hwílwend-líc

mild-heort

(adj.)
Grammar
mild-heort, adj.

kind-hearted ⬩ of gentle disposition ⬩ meek ⬩ merciful ⬩ compassionate ⬩ gracious ⬩ clement

Entry preview:

kind-hearted, of gentle disposition, meek Leorniaþ æt mé forðon ðe ic eom mildheort and eáþmód ( mitis et humilis corde, Mt. 11, 29), Blickl. Homl. 13, 19. Uton beón eáþmóde and mildheorte and ælmesgeorne, 95, 26.

nearwe

(adv.)
Grammar
nearwe, adv.

straitly ⬩ strictly ⬩ closely ⬩ narrowly ⬩ strictly ⬩ exactly ⬩ oppressively ⬩ forcibly ⬩ anxiously ⬩ in a manner causing trouble

Entry preview:

Kmbl. 2313; El. 1158 : 2476; El. 1240. oppressively, forcibly Ðonne hine æt niéhstan nearwe stilleþ G, Salm. Kmbl. 268; Sal. 133. Nearwe gebéged, Cd.

ge-brǽdan

(v.)
Grammar
ge-brǽdan, to -brǽdenne; p. de; pp. ed [ge-, brǽdan to make broad]

To make broad ⬩ broaden ⬩ extend ⬩ spread ⬩ dilātāre ⬩ ampliāre ⬩ extendĕre ⬩ expandĕre ⬩ sternere

Entry preview:

Ealle ða telgan ðú æt sǽstreámas sealte gebræddest extendisti palmĭtes ejus usque ad măre. Ps. Th. 79, 11. Ðreatas gebrǽdon wédo hiora turba straverunt vestimenta sua, Mt. Kmbl. Lind. 21, 8. Miþ stáne gebrǽded lapide stratus, Jn. Skt. Lind. 19, 13

Linked entry: ge-brádian

wic-þegen

(n.)
Grammar
wic-þegen, es; m.
Entry preview:

Interl. 66, 6) ánre tíde ǽr gemǽnum gereorde gán tó hláfe . . . Æfterfylige ðære tóweardan wucan wicþén, R. Ben. pp. 58-60. Se diácon wucþén diaconus hebdomadarus, Anglia xiii. 415, 721. Fram mæssepreóste wucþéne a sacerdote ebdomadario, 395, 435.

wiþ-æftan

(prep.; adv.)
Grammar
wiþ-æftan, prep. adv.

Behind.

Entry preview:

Hí cómon tó Wiht, and námon ðǽr ðæt him ǽr wiðæftan wæs (what had been left behind them), Chr. 1052; Erl. 183, 25. Grammar wiþ-æftan, with acc. or doubtful Heó com wiðæftan ða menigu uenit in turba retro Mk. Skt. 5, 27.

Linked entry: æftan

be-helian

(v.)
Entry preview:

Moyses behelede ðá bierhto his ondwlitan, Past. 459, 19. ꝥ Þá heortan æt þínum burhgeatum behele (-a, v. l. ), Lch. i. 328, 24. Se preóst þá húselláfe behelie mid corporale, Ll. Th. ii. 358, 24. Ðeáh hé his þeáwas behelie, Prov. K. 58.

castel

(n.)
Grammar
castel, (-ell), es; m.
Entry preview:

Æt ǽlcan castelle, 1075; P. 210, 25. His wíf wæs innan þám castele, and hine heóld swá lang ꝥ man hire grið sealde, P. 211, ii. Hæfdon þá welisce menn gewroht ǽnne castel, 1048; P. 173, 16.

dirnan

(v.)
Grammar
dirnan, p. de
Entry preview:

Þéh hié hit ǽr swíþe him betweónum diernden, Ors. 5, 10; S. 234, 1. Noldan hí heora synna dyrnan, Ps. Th. 77, 4.

earm-sceapen

Entry preview:

Ne mihte earmsceapen ( the youth about to be eaten by the cannibals ) áre findan æt þám folce, An. 1131. in a moral sense Saga, earmsceapen unclǽne gǽst, Jul. 418: An. 1347. Earmsceapen on weres wæstmum ( Grendel ), B. 1351.

eástan

(adv.)
Grammar
eástan, adv.
Entry preview:

</b> of light :--- Þis ne dagað eástan, Fin 3. marking direction of measurement, giving quarter from which measurement is made Affrica onginð eástan westwerd fram Egyptum æt þǽre ee þe man Nilus hǽt measured from the east westwards Africa starts

fearr

Entry preview:

Et suovetaurili(a) oðða þá þe æt þǽm geldum þǽr wæs swín and sceáp and fear, 31, 35: Bl. H. 199, 7. Fearr, Wrt. Voc. i. 287, 59. Hwæþer gé sién strengran ðonne leó oððe fearr, Bt. 32, 1; F. 114, 26. Sum módig fearr wearð ángencga . . .

folc-gefeoht

Entry preview:

Æt þrím folcgefeohtum forwurdon nigon x hund þusenda of Persa ánra anwealde de uisceribvs unius regni decies novies centena millia virorum tria bella rapnerunt, Ors. 2, 5; S. 84, 28. a battle fought in such a war Hié gecwǽdon folcgefeoht him betweónum

mere

Entry preview:

Ex. 107. add: a natural pool Æt Finchámstede án mere blód weóll, Chr. 1098; P. 234, 22. Hí þá hálgan geléddon tó ánum brádum mere. . . se mere wæs mid forste oferþeaht, Hml. S. 11, 141.

ólehtung

(n.)
Grammar
ólehtung, e; f.
Entry preview:

Gif þú þá ilcan ólectonge þám líchoman [dó, hit ná] híwfægere bið, þonne hit ǽr wæs, 166

rím-cræft

(n.)
Grammar
rím-cræft, es; m.

The science of numbers ⬩ arithmetic

Entry preview:

Ða ðe ǽr wǽran on rímcræfte rihte getogene those who were correctly instructed in the art of computing, Chr. 975 ; Erl. 126, 1.

wælhreówlíce

(adv.)
Grammar
wælhreówlíce, adv.

cruelly ⬩ horribly ⬩ atrociously

Entry preview:

Æt ðæm cirre wurdon Ahténiense swá wælhreówlíce forslagen quam pugnam atrociorem fuisse ipse rerum exitus docuit, Ors. 3, 7; Swt. 118, 22. Hí woldon habban ðone hálgan Eásterdæg geblódegodne wælhreówlíce (wel-, v.l.) mid ðæs Hǽlendes blóde, Homl.