Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

ýtera

  • adjective
Dictionary links
Grammar
ýtera, cpve.: ýtemest; spve. adj.
Wright's OE grammar
§446;
Outer: outmost, extreme.
local
Show examples
  • Of helle ýteran

    ex inferno inferiori,

    • Ps. Spl. T. 85, 12
    • .
  • On ðan ýttren

    in citeriorem,

    • Hpt. Gl. 492, 69
    • .
  • On ða ýtran

    in posteriora,

    • Ps. Spl. 77, 72
    • .
  • Ýtemeste

    extremus,

    • Wrt. Voc. ii. 146, 39
    • .
  • Ðæt ýtemeste land, ðæt man hǽt Thila,

    • Ors. 1, 1
    • ;
    • Swt. 24, 20
    • .
  • Ðæt hé gewǽte his ýtemystan finger,

    • Past. 43
    • ;
    • Swt. 309, 6
    • .
  • On ða ýtemesta[n] sǽ

    in extremis maris,

    • Ps. Spl. 138, 8
    • .
  • Ða ýtemestan endas ðare seglgyrde

    cornua,

    • Wrt. Voc. i. 63, 46
    • .
  • Ða ýtmestan eorðbúende,

    • Met. 10, 25
    • .
  • From feówerum foldan sceátum ðám ýtemestum,

    • Exon. Th. 55, 7
    • ;
    • Cri. 880
    • .
  • Æt ðám ýtmestan eorþan gemǽrum

    usque ad ultimum terrae,

    • Blickl. Homl. 119, 25: 133, 35
    • .
  • Bind his ýtmestan limo mid byndellum,

    • Lchdm. ii. 196, 12
    • .
marking order or degree, later, lower; last, lowest
Show examples
  • Gif munuc hine sylfne ýttran

    inferiorem

    and unweorðran talaþ þonne ǽnigne óþerne,

    • R. Ben. 29, 11
    • .
  • Stande hé ealra ýtemest

    ultimus

    • 68, 10
    • :
    • Scint. 21, 19
    • .
  • Ealra ýtemest

    nouissima omnium,

    • Lk. Skt. 20, 32
    • .
  • Ágynn fram ðam ýtemestan

    novissimo

    óð ðone fyrmestan,

    • Mt. Kmbl. 20, 8, 14
    • .
  • On ðam ýtemestan dæge,

    • Jn. Skt. 6, 54
    • .
  • On ðam ýtemestan dæge his lífes,

    • Bd. 3, 17
    • ;
    • S. 543, 18: 4, 8
    • ;
    • S. 575, 30
    • :
    • Exon. Th. 172, 7
    • ;
    • Gú. 1140
    • .
  • Æt ðæm ýtmestan ende,

    • 128, 34
    • ;
    • Gú. 414
    • .
  • On ýtemestum síðe

    in extremis,

    • Mk. Skt. 5, 23
    • .
  • Tó ðam ýtemestan gelǽded,

    • Guthl. 20
    • ;
    • Gdwin. 80, 5
    • .
  • Ðæm étemestan hléte

    suprema sorte,

    • Hpt. Gl. 453, 34
    • .
  • Ǽr ðú ágylde ðone ýtemestan

    novissimum

    feorðlingc,

    • Mt. Kmbl. 5, 26
    • :
    • Lk. Skt. 12, 59
    • .
  • Ýtemystan

    infimam, minimam,

    • Germ. 403, 31
    • .
  • Swá beóð ða fyrmestan ýtemeste

    novissimi

    and ða ýtemestan fyrmeste,

    • Mt. Kmbl. 20, 16
    • .
  • Wurðaþ ðæs mannes ýtemestan wyrsan ðonne ða ǽrran,

    • 12, 45
    • .
  • On ýtemestum

    in extremis,

    • Scint. 46, 15
    • .
  • Hé ða ýtemestan word

    ultima verba

    on his herenesse betýnde,

    • Bd. 4, 24
    • ;
    • S. 599, 12
    • .
external
Show examples
  • On ðám twám pundum is getácnod ǽgðer ge ðæt ýttre andgit ge ðæt inre . . . . Sume lǽwede tǽcaþ riht ðæs ðe hí magon tócnáwan be ðam ýttrum andgitum, þeáh ðe hí ne cunnon ða incundan deópnysse Godes láre ásmeágan,

    • Homl. Th. ii. 550, 14-22
    • .
  • Ðan incundum internis, ða ýttran

    exteriora,

    • Wülck. Gl. 248, 7
    • ;
    • Scint. 226, 16
    • .
  • Ðú miht blissigan ðæt ðære ðeóde sáwla þurh ða ýttran wundra beóð getogene tó ðære incundan gife

    gaudeas quia Anglorum animae per exteriora miracula ad interiorem gratiam pertrahuntur

    • (Bd. 1, 31)
    • ,
    • Homl. Th. ii. 132, 2
    • .
Similar entries
v. útera.
Linked entries
v.  ýtmest.
Full form

Word-wheel

  • ýtera, adj.