be-þearfaþ
Entry preview:
he needs, wants; opus habet Hwæt helpeþ vel beþearfeþ [MS. beþearfaþ] menn what does it help to a man or what needs a man [of what use is it to a man]? quid prodest homini? Mt. Rush. Stv. 16, 26
Linked entry: þearfian
BLIND
Entry preview:
Mæg wód man blindra manna eágan ontýnan numquid dæmonium potest cæcorum oculos aperire? Jn. Bos. 10, 21. Manegum blindum he gesihþe forgeaf cæcis multis donavit visum, Lk. Bos. 7, 21: 4, 18.
DREÓGAN
to do, work, perform, to pass life, to fight ⬩ ăgĕre, făcĕre, perfĭcĕre, patrāre, vitam ăgĕre, militāre ⬩ DREE, endure ⬩ ferre, pati, sustinēre, tolerāre ⬩ to enjoy ⬩ frui ⬩ To be employed, be busy ⬩ ăgĕre, negōtiōsum esse
Entry preview:
Swá ðæt fæsten dreáh who endured that bondage, Cd. 145; Th. 180, 22; Exod, 49, We lǽraþ ðæt man ǽnig gedrinc, and ǽnig unnit ðár ne dreóge we teach that man suffer not there any drinking, nor any vanity, L. Edg.
Linked entries: a-dreógan ge-dreógan
níþan
Entry preview:
To envy Þweora manna þeáw is ꝥ hí æfestiað óþra manna góddǽde and hefelíce níþað þá hí selfe nó ðý ǽr habban willað mos pravorum est invidere aliis virtutis bonum quod ipsi habere non appetunt, Gr. D. 117, 5
Róm-gescot
Entry preview:
Peter's pence Man syððan ðæt Rómgesceot be him sende, swá man manegan geáran ǽror ne dyde, Chr. 1095; Erl. 232, 33
hreów-lic
Entry preview:
Add: exciting pity, lamentable Him tó hreówlic þúhte ꝥ man swá geongne man cwealde . . . swá hé geáxod hæfde þe man gehwǽr dyde, Ll. Th. i. 240, 25. suffering distress, hapless, miserable Hreówlice calamitosum (uulgus ), An. Ox. 4868
Linked entry: hrýw-líc
þúsend-ealdor
Entry preview:
Perhaps the gloss stands for þúsendealdre, þúsendmen (v. þúsend-mann) chiliarcho, An. Ox. 4747. (?)
ǽrne
Early
Entry preview:
Early On ǽrne mergen primo mane, Mt. Bos. 20, 1;
wunden-feax
With plaited mane
Entry preview:
With plaited mane Wicg wundenfeax, Beo. Th. 2804; B. 1400
ǽfen-líce
Entry preview:
In the evening Árlíce mane, éfenlíce vespere Rtl. 166, 3
pinsian
Entry preview:
To weigh, judge, estimate, consider, examine Geþænce ǽlc man hú swíðe man pinsaþ ða sáwle on dómes dæg, ðonne man sett ða synne and ða sáwle on ða wǽge and hý man wegaþ, swá man déþ gold wið penegas, Wulfst. 239, 26.
Linked entry: pís
manigfealdlíce
Entry preview:
Add: cf. manig-feald; Ðeáh ðe hié mon manigfealdlíce and mislíce styrede eos per tot varietatis latera mutabilitatis aura versaret. Past. 306, 5. Ætforan ódrum gyldum þe man myslíce geald, and men mid menigfealdlíce drehte, Chr. 1052 ; P. 173, 23.
wundian
To wound
Entry preview:
Gif hwylc lǽwede man óðerne wundige, gebéte wið hine ða wunde, L. Ecg. P. iv. 22; Th. ii. 210, 24. Ða cwóman tó ðon ðæt hió woldon ús wundigan, Nar. 22, 17. Se cempa ongon Waldend wundian, Exon. Th. 260, 2; Jul. 291.
Linked entry: ge-wundian
án-daga
Entry preview:
Ꝥ mann sceolde settan swylcne ándagan Gode, ꝥ hé binnan líf dagum þám folce gehulpe, 108, 211. Nis se man on eorðan þe wite þæne ándagan ( the appointed end of the world ) bútan Gode sylfum, Wlfst. 90, 1.
ge-mǽnelic
Entry preview:
Se gemǽnelica deáð þæs mannes líchaman tó deáðe gebringð . . . Ne mæg nán man ætberstan þám gemǽnelican deáðe, ðe eallum mannum becymð, Hml. A. 54, 97-106. Gemǽnelicum gafele generali (mortis) debito, An.
Linked entry: -mǽne-lic
slápere
Entry preview:
Þá gedwyldmen man hǽt on Grécisc Nictates, and on úre geþeóde hí man mæg sláperas hátan ( somniculosi uocantur ), Chrd. 26, 3. Add
þíxl
Entry preview:
Hit is mycel nédþearf ꝥ hié man forspille, and mid írenum þíslum and ordum hié man sleá, Bl. H. 189, 30. Add
wyndle
A wound
Entry preview:
A wound Gif man preóst gewundige, gebéte man ða wyndlan, L. N. P. L. 23; Th. ii. 294, 4
Linked entry: wundel
god-bearn
a divine child ⬩ the Son of God ⬩ divinus filius ⬩ Dei Filius ⬩ a god-child ⬩ a god-son ⬩ filius lustricus ⬩ ex sacro fonte baptismi jam primum susceptus
Entry preview:
Kmbl. 1279; An. 640. a god-child, a god-son; filius lustricus, ex sacro fonte baptismi jam primum susceptus Godbearn to fela man forspilde god-children, too many of them have been destroyed, Swt. A. S. Rdr. 107, 94
weorold-wlencu
Entry preview:
Ða mon sceal swá micle má hátan ðonne biddan suá man ongiet ðæt hié for ðissum woruldwlencum (worldwlencium, Cott.