Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

(v.)
Entry preview:

Homl. 27, 7. Him sió wuldor, Hy. 8, 4. Ðæt ðæt betst sý, ðæt mon seó foremǽre. Bt. 34, 2; Fox 82, 10. Gif heó leng sý ðonne if she live longer than he, L. Edm. B. 3; Th. i. 254, 13. Ðeáh ðe heora hundred seó. Ps. Th. 89, 10.

swíge

(n.)
Grammar
swíge, (but swígea occurs, Scint. 82, 1), an; f.
Entry preview:

Óðer ondréd ðæt forlure sprecende ða gestrión ðe on ðære swígean (swiggean, Cott. MSS.) geðencan meahte; óðer ondréd ðæt ongeáte on his swýgean (swiggean, Cott. MSS.) ðæt sumne hearm geswigode, Past. 7; Swt. 49, 19-22.

in-tó

Entry preview:

Þa heó intó hire móddrian eóde, 165, 28. Þá óþre bróþra þe þǽr úte wǽron eódan intó him, 217, 35. Malchus on foreweardan intó his þám hálgan geféran, and se bisceop æfter him inn eóde, Hml.

HÚSEL

(n.)
Grammar
HÚSEL, húsul, húsl, es; n.

The HOUSELthe Eucharist

Entry preview:

Hwí is ðæt hálige húsel gecweden Cristes líchama oððe his blód, gif hit nis sóþlíce ðæt ðæt hit geháten is?

Linked entry: húsl

hundred

(n.)
Grammar
hundred, es; n.

A hundred

Entry preview:

A hundred, a territorial division, the assembly of the men in such a division mon ðæt hundred haldan sceal. Ǽrest ðæt heó gegaderian á ymb feówer wucan and wyrce ǽlc man óðrum riht how the [assembly of the] hundred is to be held.

sweotollíce

(adv.)
Grammar
sweotollíce, adv.
Entry preview:

Swutollíce oncnáwan, Hy. 7, 90. Sweotollíce gecýðan, Elen. Kmbl. 1376; El. 690: Blickl. Homl. 27, 26. Swutollíce, 181, 27: Homl. Th. i. 76, 28. Him wæs gesǽd swutelíce, Gen. 15, 13. Sweotolícor gecnáwan, Exon. Th. 263, 26; Jul. 355.

un-spédig

(adj.)
Grammar
un-spédig, adj.

without meanspoorindigentbarrenpoorunproductive

Entry preview:

without means, poor, indigent Ðes and ðeós and ðis unspédige hic et haec et hoc inops, Ælfc. Gr. 9, 56; Zup. 68, 1. Gif hwylc wíf tó ðam unspédig wǽre ðæt heó ðás ðing begytan ne mihte, Homl. Th. i. 140, 3.

be-felgan

(v.)
Grammar
be-felgan, bi-felgan; p. -fealg, -fealh, -felh, pl. -fulgon; pp. -folgen.

To stick or cling tobetake oneselfinhærereinsistereTo delivertransmitconsigntraderecommittere

Entry preview:

Æfter ðon ðe he ðǽr sum fæc hálgum leornungum befealh after he had there for a while betaken himself to holy learning, Bd. 4, 23; S. 594, 19. Ðæt he ðám hálwendan ongynnessum georne gefeole [befulge MS.

weorold-wlencu

(n.)
Grammar
weorold-wlencu, (-o); indecl.: -wlenc; e; f.
Entry preview:

Syððan hit habbaþ, glencgaþ heora wíf mid ðam ðe weofoda sceoldan, and maciaþ eall heom sylfum tó woruldwlence, 19 ; Th. ii. 328, 9.

for-helan

Entry preview:

, Past. 377, 7. with dat. of person from whom something is concealed: Ꝥ ðæs hálgan hǽse forhule (-hǽle, v. l.) his hláforde, Hml. S. 21, 81. with clause (and dat. of person) forhæl him ðæt hine eft ðreátian wolde, Past. 185, 24

ge-hínan

Entry preview:

sette him weorca mægestras þæt hig gehýndon mid hefigum byrðenum ut affligereat eos oneribus Ex. I. II. Is wén þæt heó mec eft wille earmne gehýnan yflum yrmðum. swá heó mec ǽr dyde (cf. þone heó gebond and mid witum swong, 613) Jul. 633.

nirwan

(v.)
Grammar
nirwan, nirwian; p. de, ode

To constrainrepressblamethreaten

Entry preview:

fýrene tangan him on handa hæfdon and mé nyrwdon and mé tóbeótodan ðæt mé mid ðám gegrípon woldon forcipibus igneis quos tenebant in manibus, minitabantur me comprehendere, Bd. 5, 12; S. 628, 43.

wæterian

(v.)
Grammar
wæterian, p. ode

To water, supply with water,give drink to living creaturesto water plantsto irrigate

Entry preview:

Ðá hét ic wætrigan úre hors and úre niéteno, Nar. 12, 12. Tó wætranne, Lk. Skt. Lind. Rush. 13, 15 : p. 8, 15. to water plants Se man ðe plantaþ wyrta, wæteraþ, Homl. Th. i. 304, 26.

Linked entry: wætrian

wilwan

(v.)
Grammar
wilwan, wilwian, wilian; p. wilwede, wilede.

to rollfig.to joincompoundcompose

Entry preview:

hét wilian tó ðam scræfe micele weorcstánas praecepit: 'Volvite saxa ingentia ad os speluncae,' Jos. 10, 18. swá nacode hét wylian on ðam fýre. Homl. Skt. i. 8, 170. fig.

un-wérig

(adj.)
Grammar
un-wérig, adj.

Not wearyfresh

Entry preview:

Not weary, fresh Æt níxtan wurdon ealle geteorode, and ána unwérig him æfter fyligde, Homl. Skt. ii. 30, 34. Gif mon on mycelre ráde weorðe geteorad, nime betonican...; ðonne bið sóna unwérig, Lchdm. i. 76, 8.

brítan

(v.)
Grammar
brítan, p. te

To poundbruisecrush

Entry preview:

To pound, bruise, crush Gif ðú hyre blósðman brýtest, hæfð swæc swylce ellen, Lch. i. 104, 20. Þæt hig grundon on cwyrne oððe brítton populus illud frangebat mola sive terebat in mortario, Num. ll, 8. Genim wyrte leáf and brýt , Lch. i. 72, 4.

Linked entry: brýtan

nón-tíd

Entry preview:

Synd þá ðe wénað ꝥ fæstende synd rihtlíce, gif etað sóna swá ꝥ belltácen (v. nón-belle) gehýrað þǽre nigoðan tíde, ꝥ is seó nóntíd, Hml. A. 140, 65. Ǽr nóntíde ábyrigan ne ǽtes ne wǽtes, Wlfst. 102, 25.

ge-þencan

Entry preview:

L. 11, 53: 12, 10. to think a thought Secge mé, gif god sý, hwæt hér sí geþóht oþþe gecweden oþþe gedón, Bl. H. 179, 34. Þonne déþ ꝥ geþóht hafaþ, þonne gecýþe ic ꝥ ic wát ǽr hwæt þenceþ, 181, 9. <b>II a.

þurh-teón

(v.)

to carry throughget a proposal accepted, a request grantedto carry out a plan, orders, etc.give effect to an intentionto carry throughcarry on to a (successful) endto accomplishperformto perpetrateto carry oncontinueto bring to a successful issueto achievebring aboutbring to passto affordto go throughundergoto drawdrag

Entry preview:

, ðonne hit mid weorcum ne ðorhtióð, Past. 54; Swt. 423, 4.

a-ríman

(v.)
Grammar
a-ríman, p. de; pp. ed

To numbercountenumeratenumerareenumeraredinumerarerecensere

Entry preview:

arímdon ealle bán míne dinumeraverunt omnia ossa mea, Ps. Spl. C. 21, 16: Past. 16, 1; Hat. MS. 20 b, 4

Linked entry: ríman