láreów-dóm
mastership ⬩ governance ⬩ teaching
Entry preview:
Ðætte unlǽrde ne dyrren underfón láreówdóm ne venire imperiti ad magisterium audeant, Past. 1, arg; Swt. 25, 14: Homl. Th. ii. 320, 12
lor
Loss ⬩ destruction
Entry preview:
Homl. 69, 7
nágan
not to have ⬩ not to be allowed ⬩ ought not
Entry preview:
Homl. 223, 11. Náhton hié náðer ne mete ne freónd, Ors. 2, 8; Swt. 92, 34. Sí on cynges dóme hwæðer hé líf áge ðe náge, L. Eth. vii. 9; Th. i. 330, 25. Grammar nágan, with gen. Nágan wé ðæs heolstres, ðæt wé ús gehýdan mágon, Cd.
niþer
Down ⬩ beneath ⬩ below
Entry preview:
Nyþer ásceótan to cast down, Homl. Th. i. 170, 23. Hé niþer ásette ða mihtigan deposuit potentes, Cant. Mar. 52. Ðonne heó nyðer byþ ástigen, Anglia viii. 319, 19. Ðæt hí hine nyþer bescufon ut praecipitarint eum, Lk. Skt. 4, 29.
Linked entry: nieþer
rǽswa
Entry preview:
Rǽswan herges, the leaders of the host, Cd. Th. 192, 20; Exod. 234. Hé beforan fremede folces rǽswum ( the chief men among the Jews ), Andr. Kmbl. 1238; An. 619
ge-wealden
Subject ⬩ under the power ⬩ control of any one ⬩ inconsiderable ⬩ small
Entry preview:
Hond biþ gelǽred wís and gewealden the hand is instructed, wise and under control, Exon. 79 a; Th. 296, 4; Cra. 46; 91 a; Th. 341, 7; Gn. Ex. 122.
Linked entries: ge-walden ge-wealden-mód
gódian
Entry preview:
Gif his hreófla gódigende wǽre if his leprosy were getting better, Homl. Th. i. 124, 27. Þurh ðæt hit sceal on earde gódian to áhte by that means matters must somewhat improve in the land, L. C.
Linked entry: ge-gódian
sealt
Entry preview:
Homl. 245, 25. Eahtoðe wæs sealtes pund, ðanon him wǽron ða teáras sealte, Salm. Kmbl. 180, 16. Sealte ýða, Cd. Th. 205, 26; Exod. 441. Sealte sǽwǽgas, 240, 9; Dan. 384. Sealte streámas, Exon. Th. 206, 2; Ph. 120. Sealte flódas, Ps. Th. 68, 14.
ge-regnian
To put, dispose, adorn
Entry preview:
Homl. 127, 29. Ðæs geregnedan concinnati, Cot. 57.
Linked entries: gi-hrínian ge-regnong be-rénian ge-rénian
ge-nerian
To save, deliver, take away, set free, preserve, defend ⬩ servare, redimere, liberare, eripere, salvum facere, defendere
Entry preview:
Hí sind fram graman generode they are saved from wrath, Homl. Th. ii. 120, 35
Linked entry: nerian
þunian
to stand out ⬩ be prominent ⬩ be lifted up ⬩ stick up ⬩ to be lifted up ⬩ be proud ⬩ to be stuck up ⬩ to make a noise ⬩ to sound ⬩ resound ⬩ creak
Entry preview:
Hié gesáwon fyrd wegan ... þúfas þunian they saw the host march ... saw the standards lift their tops above the ranks, Cd. Th. 187, 32; Exod, 158. Þindan and þunian, þecene hebban, Exon.
Linked entries: þundende tó-þuniende
un-týnan
to unclose ⬩ open ⬩ to disclose ⬩ lay open ⬩ solvere ⬩ inhiare
Entry preview:
Hát ða duru beón untýnede, Homl. Skt. ii. 23 b, 448. Untúned bóc aperto codice, Mt. Kmbl. p. 4, 1. Byrgenna untuende (-túnede?) ł untýned wéron, Lind. 27, 52. to disclose, lay open Unténð aperiet (stultitiam), Kent. Gl. 452.
un-gemetlíc
immoderate ⬩ inordinate ⬩ excessive ⬩ too great ⬩ immense ⬩ very great ⬩ not of the same measure ⬩ diverse
Entry preview:
Homl. 59, 18. immense, very great Ungemetlíc inmane, Wrt. Voc, ii. 48, 25. Gif hit full ungemetlíc wind gestent, Bt. 12; Fox 36, 15. Ungemetlíc moncwealm incredibilium morborum pestis, Ors. 6, 23; Swt. 274, 11.
west
Entry preview:
Homl. 129, 3. Ðonne se ǽfensteorra biþ west gesewen, Bt. 39, 13; Fox 232, 34: Met. 29, 28. Hé wið ðone here ðǽr wæst ábisgod wæs, Chr. 894; Erl. 92, 9. Súð, eást and west, Met. 9, 42: 14, 7. Ðæt hé west and norð trymede getimbro, Cd.
sceanca
a shank, shin, ⬩ the upper part of the leg
Entry preview:
Se sceocca gewráð his sceancan, Homl. Skt. i. 11, 223. Sconcan, Salm. Kmbl. 203; Sal. 101. the upper part of the leg (= þeóhsceanca) Ic wille ðæt gé fédaþ án earm Engliscmon . . .
Linked entry: sceonca
on-cweðan
of animate beings, to reply, respond ⬩ to echo back, give back a sound, reply
Entry preview:
Swilce ealle ða anlícnyssa ðe on ðære byrig tó godon gesette wǽron, ðæt hí ealle ætgædere oncwǽdon and ánre stemne clypedon, ðæt hí áweg ðanon woldon . . . and swilce ða strǽta ealle eác oncwǽdon, Homl. Skt. i. 23, 93-98.
on-gildan
to pay (a penally for), to be punished for (with gen. acc. of crime or clause) ⬩ to pay ⬩ to give an offering, to offer
Entry preview:
Homl. 221, 3
smeágung
search, inquiry, investigation, where something is lost ⬩ inquiry carried on by the mind, inquiry, consideration, meditation, discussion, deliberation
Entry preview:
Ðá geseah se árleása áídlian his smeágunge then the impious king saw all his deliberation was of no avail Homl. Skt. i. 4, 399. Smeáunga yfle cogitationes malae Mt. Kmbl. Lind. 15, 19. Smeáwunga 9, 4. Smeáwungas (smeóunge, Rush.) Lk. Skt.
spere
A spear ⬩ lance ⬩ pike ⬩ javelin ⬩ shooting pain ⬩ stitch ⬩ hasta, lancea, sparus, catapulta
Entry preview:
His sceaft ætstód ætforan him, swá ðæt ðæt spere him eode þurh út, Homl. Skt. i. 12, 55: Byrht. Th. 135, 53; By. 137. Nægle oððe spere cuspide, Wrt. Voc. ii. 21, 24. Ecg sceal on sweorde, ord spere, Exon. Th. 346, 14; Gn. Ex. 204.
ge-þreátian
To urge ⬩ oppress ⬩ threaten ⬩ rebuke ⬩ compel ⬩ restrain ⬩ afflict ⬩ torment ⬩ urgēre ⬩ cōgĕre ⬩ afflīgĕre ⬩ trībŭlēre
Entry preview:
Homl. 43, 30: 221, 15. Geþreátad coactus, Mt. Kmbl. p. 8, 1. Petrus ongan giþreátiga hine Petrus coepit increpare eum, Mk. Skt. Rush. 8, 32: Mt. Kmbl. Lind. 8, 26: 20, 31. Sóna geþreátade þegnas his statim coegit discipulos suos, Mk. Skt. Rush. 6, 45