Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

ge-lettan

Entry preview:

</b> the object a personification :-- Forþum oð oreldo gód weorc hine (death ) hwílum gelettað, Bt. 41, 2; S. 142, 19. to hinder a person from acting, impede Ðonne ðæt flǽsc bið gelett (-let, v. l.) mid sumum broce, Past. 257, 1.

ge-strangian

(v.)
Entry preview:

Hé þé and ús gestrangige, and ús gerecce þá weorc tó begangenne þe him lícige. Hml. S. 23 b, 75. Þá þe feódon mé gestrongade wííron ofer mé, Ps.

lystan

Entry preview:

Ðæt hine ne lyste sum nytwyrðe weorc wyrcean agere quae debet bona dissimulat, Past. 285, 9. Swá hwelcne mon swá lyste þæt witan, Ors. 1. 11 ; S. 50, 17. with gen. and dat. infin. cf. (2 d) Fela mé lyste witan ðes þe ic nát.

HEARM

(n.)
Grammar
HEARM, herm, es; m.

HARM, hurt, injury, evil, grief, affliction, pain, injurious speech, calumny, insultpain, griefgrief, sorrow, harmcalamitas, calumnia, contumelia, ærumna, iujuriagrief, sorrow

Entry preview:

Gif hwæs weorc forbyrnþ, hé hæfþ ðone hearm and biþ swá ðeáh gehealden þurh fýr if any one's work is consumed he has the loss, and yet shall be saved by fire, Homl. Th. ii. 588, 30.

Linked entry: hearm-heort

tó-brǽdan

(v.)
Grammar
tó-brǽdan, p. de.

to make broad,enlarge,extend,make great in size or numberto make great, magnify, multiply, increase, improve the condition of a personto expand,extend,spread out,open wide,distendto extend,spread abroad,diffuse

Entry preview:

Ðú ðín sóðfæst weorc tóbrǽddest multiplicasti justitiam tuam. Ps. Th. 70, 20.

Linked entry: tó-brédan

gód

Entry preview:

Symle Crístes lof in Gúðláces gódum móde weóx, 365. Cnihtas ǽfæste . . . góde in godsǽde, Dan. 90. Hé bið þám gódum glædmód on gesihðe . . .

HEL

(n.)
Grammar
HEL, hell, helle; e; f.

HELLthe place of souls after deathHadesthe infernal regionsthe place of the wicked after death

Entry preview:

Hel nimeþ wǽrleásra weorud hell shall take the host of the faithless, 31 b; Th. 98, 26; Cri. 1613. Him hel onféng hell received him, Beo. Th. 1709; B. 852. Helle gatu portæ inferi, Mt. Kmbl. 16, 18. Helle bearn filium gehennæ, 23, 15.

segn

(n.)
Grammar
segn, segen, es ; m. n.
Entry preview:

Eall mín weorod . . . herebeácen and segnas beforan mé lǽddon totum agmen me . . . sequebatur cum signis et uexillis, Nar. 7, 16. <b>IIa.</b> used metaphorically Wynród segn sóðfæstra the cross, the standard of the righteous, Salm.

Linked entry: segen

ge-cýðan

(v.)
Grammar
ge-cýðan, p. -cýðde, -cýdde; pp. -cýðed, -cýd.

to make knowntellrelateproclaimannounceinformnuntiareannuntiarereferreeffarimonereto declarerevealmanifestshewperformconfirmtestifyprovedeclararerevelareedoceremanifestaremonstrareperhiberetestariprobareto make celebratedrenownedfamednotum facereinclytum reddere

Entry preview:

Se ðæt orleg-weorc ðam ebriscan eorle gecýðde who announced that fatal work to the Hebrew leader, Cd. 94; Th. 122, 4; Gen. 2021 : Andr. Kmbl. 1568; An. 785 : 1718; An. 861. Swá hie gecýðde wǽron as they were informed, Cd. 195; Th. 243, 9; Dan. 433.

un-wemme

(adj.)
Grammar
un-wemme, adj.

spotlesswithout blemishwithout defectuninjureduninjuredinviolateundefiledpureimmaculateperfectpureimmaculate

Entry preview:

Th. 197, 7; Az. 186. in a moral sense, undefiled, pure, immaculate, perfect For ðí ic weorðe unwemme ( immaculatus ) beforan him, Ps. Th. 17, 23: 18, 12. Sié heorte mín unwemme, Ps. Surt. 118, 80.

Linked entries: -wemme on-wæmme

wirs

(adv.)
Grammar
wirs, cpve.: wirrest, wirst; spve.;

Worseworst

Entry preview:

Hé bið on ðæt wynstre weorud wyrs gesceáden ðonne hé on ða swíþran hond swícan móte, he will be assigned to the host on the left hand by a sentence too stern to allow him to pass to the right hand, 449, 23; Dóm. 75.

Linked entries: wyrs wiers wirrest

for-healdan

(v.)
Grammar
for-healdan, for-healden.

withholdkeep backdisregardneglect

Entry preview:

Eall hí forheóldan heáh weorc Godes, Ps. Th. 105, 29. Hæfdon hý forhealden helm Scylfinga, B. 2381. a command, not to keep a command Nǽfre bebod ðín ic forheáld nunquam mandatum tuum praeterii, Lk.

Linked entry: for-healden

ícan

Entry preview:

Gif wé þonne gyld árǽrdon ꝥ him man ýhte ufon on ꝥ be his wlites weorðe, Ll. Th. i. 234, 6. with the idea of increase, augmentation Meotud umbor ýceð, Gn. Ex. 31.

timbran

(v.)
Grammar
timbran, timbrian; p. ede, ode.

to build (lit. or fig.)constructto instruct,edifyto cut timber

Entry preview:

Ða gódan weorc ðe hé ǽr timbrede, Past. 33; Swt. 215, 18. Hé burh timbrede, Cd. Th. 172, 6; Gen. 2840: Chr. 722; Erl. 44, 28. Timbrade, Ps. Th. 101, 14. Hié ceastra timbredon, Ors. 1, 10; Swt. 48, 10.

mann

Entry preview:

Gif man ofslagen weorðe, ealle wé lǽtað efendýrne, Ll. Th. i. 152, 12. Gif hwá gewerde óðres monnes wíngeard, 50, 24. Gif man óðrum steóp ásette þǽr mæn drincen, 32, 8, Leófan men, Wlfst. 6, 2, and often. Men ðá leófestan, 232, 12, and often.

hund

Entry preview:

Hrýðeres belle and hundes hoppe ... ǽlc bið ánes sciłł. weorð, and ǽlc is melda geteald, Ll. Th. i. 260, 16. Be hundes slite. Gif hund mon tóslíte oþþe ábíte ... Gif se hund má misdǽda gewyrce, 78, 1-6. Wiþ hundes slite, Lch. i. 148, 7.

lange

Entry preview:

Sigehere lengest Sǽdenum weóld, Vid. 28: B. 2008: Exod. 423: Gen. 1219. Lencten byð lengest ceald Gn. C. 6. Hú ic lengest mæge þíne sóðfæstnesse, sélest gehealdan, Ps. Th. 118, 26. by preceding adverbs of comparison Swá lange swá mé líf gelǽst, Ll.

lǽn

(n.)
Grammar
lǽn, lán [v. under lǽn-land], e; f.

a loangrantgiftleasefeefief

Entry preview:

Seó fóstormódor weóp for ðære áwyrdan lǽne the sieve broke in two during the loan. The foster-mother wept for the injured loan, Homl. Th. ii. 154, 16.

Linked entries: lǽne lǽn-land

fóran

(prep.; adv.)
Grammar
fóran, prep. adv.

Beforein frontin frontin frontbefore alloppositeover againstBeforeBeforehandbeforebeforeBeforein front of

Entry preview:

Beforehand, before: Him se reogol-weord gebeóde foran tó hwonne sió tíd sié, C. D. i. 293, 28. Wé sec-gaþ eác foran tó ꝥ seó bóc is swíþe deóp, Ælfc. Gen. Thw. 2, 29. For-sprecað hí foran tó denounce them beforehand, Hml. Th. ii. 494, 10.

hlísa

famereputationreputegloryreputationreportfameapprobationapplause

Entry preview:

Hí willað habban ðone hlísan háligdómes odorem de se extendere sanctae opinionis quaerunt Past. 439, 34: Gú. 31. of being or doing something, with clause His hlísa weóx . . . þæt hé sóð God wæs. Hml. Th. i. 356, 33.