á-settan
to set ⬩ put ⬩ move an object to a place ⬩ To move one's self ⬩ transport one's self:-- ⬩ to set ⬩ place ⬩ build ⬩ to put in ⬩ out ⬩ of an office ⬩ to lay, impose punishment, ⬩ to set ⬩ propose a riddle, ⬩ to oppress
Entry preview:
Neáh þǽre ceastre wæs ásett (-seted,v. l.) cyrce, Gr. D. 43, 29. Ne ðá get ásette wéron necdum (mantes) con-stiterant, Kent. Gl. 266. to put in, out of an office, Þám preóste þe hé of his circan ásette, Ll. Th. ii. 290, 13.
FÝR
FIRE ⬩ a fire ⬩ hearth ⬩ ignis ⬩ fŏcus
Entry preview:
Bos. 9, 44, 46 : Ex. 22, 6 : Lev. 10, 2 : Ps. Spl. 49, 4. Fýr ignis vel fŏcus, Wrt. Voc. 82, 51.
sár-líc
sad, mournful, lamentable, grievous ⬩ causing pain, grievous ⬩ sad, mournful
Entry preview:
Næs heo næuere swa sarlic, ꝥ wes Wenhauer þa quene, sarȝest wimmone, Laym. 28457
á-breóþan
To degenerate, deteriorate, fall away, fail, ⬩ to fail, come to nought ⬩ To destroy
Entry preview:
[Si lage swið abreað this law degenerated very much, O. E. Hml. i. 235, 29.]
Linked entries: a-broten á-broþenness
dón
Entry preview:
Tó láre dón to send to school, Ll. Th. ii. 414, 3.
for-beódan
To FORBID ⬩ prohibit ⬩ restrain ⬩ suppress ⬩ prohĭbēre ⬩ vătāre ⬩ interdīcĕre
Entry preview:
Bos. 19, 14: L. C. S. 77; Th. i. 418, 24. To forbeódanne to forbid, L. Alf. 49; Th. i. 56, 1. Ðisne we gemétton forbeódende ðæt man ðam Cásere gafol ne sealde hunc invēnĭmus prohĭbentem trĭbūta dfire Cæsări, Lk. Bos. 23, 2.
Linked entries: for-biódan fore-beódan
ge-dafenian
conuenit, ⬩ alone
Entry preview:
Swá ǽnigan crístenan mæn ne gedafenað tó dónne, Ll. Th. i. 316, II. Hú monnum gedafonode (-dafen-,v. l.) on hiera beddum tó dónne, Past. 99, 20
á-wiht
alone ⬩ any good ⬩ good for anything
Entry preview:
Ne sceþþeð þé wólberendes áwiht, Lch. i. 326, 19. Ne mæg ðæs unrihtes beón áwiht bedígled, Bl. H. 111, 1. Ǽr þon óht þisses ǽfre gewurde, Cri. 238. Unc ne gedǽlde nemne deáð ána ówiht elles, Kl. 23. Náge hió his ierfes ówiht (áwuht,v. l.), Ll.
fæder
a parent ⬩ a step-father ⬩ forefather ⬩ fathers ⬩ ancestors ⬩ father ⬩ a god-father ⬩ a patron
Entry preview:
L. 48, 20. On úre fædera (fædra, R., fadora, L.) dagum, Mt. 23, 30. Se Hǽlend wæs sprecende tó úrum fæderum, Bl. H. 159, 25. Fædrum (fadorum, L.), Lk. R. 1, 72.
þegnian
to serve a person (dat.), ⬩ do a person (dat.) service, ⬩ minister to, attend upon ⬩ to serve food, ⬩ to supply wants, ⬩ minister to necessities, ⬩ provide ⬩ to serve an office, administer, perform the duties of an office
Entry preview:
Seó mýse is seó bóclíce lár, seó ðe ús ðénaþ lífes hláf, Homl. Th. ii. 114, 26. Martha gearwode ðam Hǽlende ǽfengereordu ... Martha wæs geornful ðæt heó ðon Hǽlende tó gecwémnesse þegnode (þénode, Lk.
hál
Entry preview:
H. 143, 17: Lch. iii. 54, 18. Wes þú, Hróðgár, hál, B. 407. alone Hál (hál beó þú, W. S.), láruwa have, Rabbi, Mt. L. R. 26, 49. Hál (hál wæs þú, W. S.), cynig Júdéana, 27, 29 : Mk. L. R. 15, 18 : Lk. L. R. 1, 28
Linked entry: tunge
be-feallan
to fall ⬩ cadere ⬩ incidere ⬩ to fall off ⬩ cadere ab aliquo ⬩ deprived ⬩ bereft ⬩ orbatus ⬩ privatus
Entry preview:
MS. 53 b, 8 : Cd. 18; Th. 21, 26; Gen. 330 : Lk. Bos. 10, 36 : Gen. 16, 12. to fall off; cadere ab aliquo; pp. befeallen deprived, bereft; orbatus, privatus Freóndum befeallen bereft of friends, Beo. Th. 2256; B. 1126 : 4504; B. 2256
dreórig
bloody, gory, glorious ⬩ cruentus, cruentātus, gloriōsus ⬩ sad, sorrowful, pensive, DREARY ⬩ mœstus
Entry preview:
Hwæt druh ðú dreórega lo thou gory dust! Soul Recd. 33; Seel. 17. sad, sorrowful, pensive, DREARY; mœstus Híg wurdon swíðe dreórige they became very sorrowful, Gen. 44, 13: Mk. Bos. 14, 19.
Linked entry: driórig
den-bera
Swine-pastures, places yielding mast for the fattening of hogs ⬩ pascua porcōrum
Entry preview:
Lat. [bearo a grove, wood] Swine-pastures, places yielding mast for the fattening of hogs; pascua porcōrum Pascua porcōrum quæ nostra lingua Saxonĭca denbera nomināmus, Cod. Dipl. 288; A. D. 863; Kmbl. ii. 75, 27: 281; A. D. 858; Kmbl. ii. 65, 6.
efne
Lo! behold! truly! indeed ⬩ en, ecce, certe, prŏfecto
Entry preview:
Lo! behold! truly! indeed; en, ecce, certe, prŏfecto Ðá se tán gehwearfefne ofer ǽnne ealdgesíða then indeed went the lot over one of the old comrades, Andr. Kmbl. 2209; An. 1106. And efne!
fǽrlíce
Suddenly, immediately, by chance ⬩ sŭbĭto, repente, forte
Entry preview:
He fǽrlíce hrýmþ sŭbĭto clāmat, Lk. Bos. 9, 39: Ps. Lamb. 63, 6: Coll. Monast. Th. 22, 17
hund-nigontig
Ninety
Entry preview:
Nigon and hundnigontig nonaginta novem, Lk. Skt. 15, 4. Mid þrím and hundnigentigon scipum, Chr. 993; Erl. 132, 2. Feówer hund geára and hundnigontig geára, Swt. A. S. Rdr. 71, 459
Linked entry: nigontig
irþ-land
Arable land
Entry preview:
Arable land Ierþland arva, Wrt. Voc. 285, 6. Yrþland arva, 289, 77. Ðanon up andlang yrþlandes, Cod. Dip. Kmbl. iii. 23, 31. Ic áwéste ðínne buruh and gewyrce tó yrþlande I will lay waste thy city and make it into ploughed land, Homl. Skt. 3, 224.
Linked entry: ærþe-land
be-witan
To overlook, watch over, superintend, preside, govern, administer ⬩ præesse, administrare
Entry preview:
Ne miht ðú leng tún-scíre bewitan jam non poteris villicare, Lk. Bos. 16, 2: Ex. 3, 7: 5, 14: Ors. 2, 2; Bos. 41, 33 : 2, 4; Bos. 43, 21 : 6, 37; Bos. 132, 21.
Linked entry: be-wiste
ge-nyrwian
To make narrow, compress, oppress
Entry preview:
Ðíne fýnd dé genyrwaþ inimici tui coangustabunt te, Lk. Bos. 19, 43. Ne genyrwe ofer me pyt múþ his neque urgeat super me puteus os suum, Ps. Spl. 68, 19. Genyrwyd [C], geniered [T] is ofer me gást mín anxiatus est super me spiritus meus, 142, 4.
Linked entries: nirwan ge-nearwian ge-nerwde ge-nierede ge-nirwed