Bosworth Toller's

Anglo-Saxon

Dictionary online

hwílum

(adv.)
Grammar
hwílum, hwílon; dat. pl. as adv.

At times for a timesometimeswhilome

Entry preview:

Hwílon ǽr wé wǽron hér and bohton ús hwǽte jam ante descendimus, ut emeremus escas, Gen. 43, 20. Ic secge ðæt ic hwílon ǽr forsúwode I say what I sometime before passed over in silence, Boutr. Scrd. 18, 27. Hwílan ǽr, Bt. Met.

Linked entries: HWÍL hwílon

HÉDAN

(v.)
Grammar
HÉDAN, p. de
Entry preview:

Héde seðe scire healde ðæt hé wite á hwæt eald landrǽden sý videat qui scyrum tenet, ut semper sciat que sit antiqua terrarum institutio, L. R. S. 4; Th. i. 434, 32.

Linked entries: ge-hýdan be-hédan

leód-scipe

(n.)
Grammar
leód-scipe, es; m.

A peoplenation

Entry preview:

Hwæt tó bóte mihte æt ðæm fǽrcwealme ðe his leódscipe swýðe drehte, L. Edg. S. 1; Th. i. 270, 10: Chr. 1014; Erl. 150, 9: Beo. Th. 5495; B. 2751: Bt. Met. Fox 1, 135; Met. 1, 68. Ðrý leódscipas sind gehátene India, Homl.

spryttan

(v.)
Grammar
spryttan, p. te
Entry preview:

Tó ðý hé sprytt, ðæt hé mid cwyldum fornyme swá hwæt swá hé ǽr sprytte, Homl. Th. i. 614, 9. Ðonne treówa spryttaþ, ðonne wite gé ðæt hit sumorlǽhþ, 614, 4. Ðonne treów and wyrta ǽrest up spryttaþ, Lchdm. ii. 148, 6: Met. 29, 68.

Linked entries: sprýtan tó-sprytting

swefen

(n.)
Grammar
swefen, swefn, es; n.
Entry preview:

Lamb. 131, 4. a dream Hé rehte him his swefen ( somnium ) and bæd, ðæt hig him sǽdon, hwæt ðæt swefen beheóld, Gen. 41, 8. Him wearð on slǽpe swefen ætýwed, Cd. Th. 247, 13 ; Dan. 496. Swefn, 257, 7; Dan. 654.

Linked entry: swefn

þrǽl

(n.)
Grammar
þrǽl, es; m.
Entry preview:

.), for ðon ðrǽl (ðrǽll, Lind.) nát hwæt wyrceð hláford his, 15, 15. Wé witan ðæt þurh Godes gyfe þrǽl wearð tó þegene, and ceorl tó eorle, L. Eth. vii. 21; Th. i. 334, 8.

fill

(n.)
Grammar
fill, fiell, es; m.

deathdestruction

Entry preview:

Se druncena . . . þurh fyllas bewylewud ebriosus . . . per precipitia deuolutus, Scint. 107, 14. figurative Hé gǽð on ðone weg, ac hé nát on hwæt hé gǽð, ac hé wirð suíðe raðe on fielle (citius corruit), Past. 287, 17. fall in battle, death, destruction

Linked entries: fyll fiell

fremming

Entry preview:

D. 117, 20. a doing, accomplishing, v. fremman; II. 2. the doing, operation of an agent Swá hwæt swá on ðám húsle is þe ús lífes edwist forgifð, þæt is of ðǽre gástlican mihte and ungeswenlicere fremminge, Hml. Th. ii. 270, 26.

ge-séðan

Entry preview:

Gif þú geséþan miht ꝥ ǽnig deáþlic man swelces hwæt ágnes áhte si cujusquam mortalium proprium quid horum esse monstraveris, Bt. 7, 3; F. 20, 7.

ge-fremian

(v.)
Grammar
ge-fremian, ge-fremman.
Entry preview:

Hwæt sélest wǽre tó gefremmanne, B. 174. Gefremed commissum, Wrt. Voc. ii. 14, 52 : expedita, 145, 38. Ðá hwíle þe hit biþ on his módé, ǽr þám þe hit gefremed weorþe, Bt. 39, 5; F. 218, 23.

ge-witan

Entry preview:

Ꝥ hé ásende sumne mann and gewiste ( agnosceret ) and him eft gecýðde hwæt wǽre geworden be Germane, Gr. D. 172, 8.

sécan

Entry preview:

Add Þǽr bið sóht fram ánra gehwylcum hwæt hé yfeles gedyde oðþe gódes, Verc. Först. 148, 15. 1.

níwe

(adj.)
Grammar
níwe, neówe; adj.

newnot yet usednewrecentnot of long standingnot long madenew (to anything)inexperiencednewnoveldifferent from what has gone before

Entry preview:

Níwa láre rudimenta, Rtl. 80, 3. new, novel, different from what has gone before Árás níwe cing ðe nyste hwæt Iosep wæs, Ex. 1, 8. Hasterbal se níwa cyning Asdrubal novus imperator, Ors. 4, 6; Swt. 176, 33. Hwæt is ðeós níwe lár, Mk. Skt. 1, 27.

Linked entry: níwung

swéte

(adj.)
Grammar
swéte, adj.
Entry preview:

Hwæt ðé sý her on worlde swétast and leófast gesewen ðínra ǽhta, Blickl. Homl. 195, 20. Mín se swétesta sunnan scíma, Iuliana, Exon. Th. 252, 20; Jul. 166. Dohtor mín seó dýreste and seó swéteste, 248, 11; Jul. 94

Linked entries: swerum swót

tweó

(n.)
Grammar
tweó, twý; gen. tweón, twýn; m.
Entry preview:

Him wæs on móde mycel tweó, hwæt hié be ðære dorstan dón, Blickl. Homl. 205, 10. Ná twý ys, ðæt . . . non dubium est, quod . . ., Scint. 48, 10.

Linked entries: tuá tweón twý

déman

Entry preview:

Hwæt mé God déman wille, Sat. 109: Cri. 803: Jul. 707: An. 75. to settle, appoint, decree Heora scriftbéc tǽcan swá swá hié úre fæderas démdon, Bl. H. 43, 9.

ge-tǽcan

Entry preview:

Smeágean mid hwylcere fulfremednysse se dǽdbéta gebét hæbbe ꝥ him getǽht wæs ( id quod ei praescriptum erat), Ll.Th. ii. 178, 13. with clause Hé him getǽhte hwæt hí on ðǽm dón sceolden, hwæt ne scolden quid facefe, quidve non facere deberet, indixit,

ge-myndig

Entry preview:

Th. 73, 17. (4 a) having remembrance and making mention of in prayer :-- Swá hwæt swá þú bǽde, eall hit biþ gehéred, and swá hwæt swá þú wǽre gemyndig, ꝥ forgifeþ þé God quidquid petisti, exauditae sunt deprecationes tuae, et quod memorata nunc es, hoc

be-rǽdan

(v.)

to dispossessbetray

Entry preview:

(gen. or æt) of thing Þone gelpscaðan ríce berǽdan (cf. áfyrran, Bt. 16, 4 ; F. 58, 13), Met. 9, 50. to take by treachery : Se deófol á sǽtaþ hwǽr hé mæge unware men beswícan, and hé nǽfre tó þæs feala berǽdeð þæt hé ǽfre ful sié daemones insidiantur

folgere

a successora followeradherent

Entry preview:

Ðá wróhtgeornan sint tó manigenne dæt hié geðencen hwæs folgeras (seguaces) hié sindon, Past. 357, 16. Seó sóþe gesǽlþ mæg ǽlcum hire folgera sellan þurhwunigendne welan, Bt. 33, 3; F. 126, 12. as a legal term, in contrast with heorþfæst man. [v.