pening
Entry preview:
Twégen penegas (peñd.
LAND
LAND ⬩ earth ⬩ a land ⬩ country ⬩ region ⬩ district ⬩ province ⬩ land ⬩ landed property ⬩ estate ⬩ cultivated land ⬩ country
Entry preview:
Þerh óðer woeg eft gecerrdon in lond hiera per aliam viam reversi sunt in regionem suam, Mt. Kmbl, Lind. 2, 12. Mid ðý hí ðider cóman on land cum illo advenissent, Bd. 5, 10; S. 624, 1.
Linked entries: land-gewyrpe landes mann
macian
Entry preview:
to make peace between enemies Leófríc eorl cóm wið, and Harold eorl and macedan seht þǽr betweónan, Chr. 1056 ; P. 186, 34. to give rise to, have as a result, be the cause of Gýfernyss macað þám menn mycele untrumnysse, Hml.
ge-healdan
to keep ⬩ hold ⬩ observe ⬩ keep in ⬩ retain ⬩ reserve ⬩ preserve ⬩ save ⬩ defend ⬩ protect ⬩ custodīre ⬩ servāre ⬩ observāre ⬩ contĭnēre ⬩ reservāre ⬩ salvāre ⬩ defendĕre ⬩ to hold ⬩ occupy ⬩ possess ⬩ tĕnēre ⬩ possĭdēre
Entry preview:
Hie sibbe innan bordes gehióldon they preserved peace at home, Past. pref; Swt. 3, 7; Hat. MS. Geheald ðú, mín folc, míne fæste ǽ attendĭte, pŏpŭle meus, lēgem meam, Ps. Th. 77, 1.
ge-niman
To take, take up, take away, assume, receive, accept, obtain, comprehend, enter into ⬩ sūmĕre, tollĕre, auferre, assūmĕre, accĭpĕre, nancisci, comprehendĕre, inīre
Entry preview:
Geniman friþ to make peace, Chr. 865; Erl. 71, 12: Ors. 5, 7; Bos. 106, 21
Linked entries: aweg-geniman ge-namne ge-nioman ge-nyman
heáfod
Entry preview:
Ða sácerdas ne scoldon nó hiera heáfdu scieran mid scierseaxum, Past. 139, 12. in enumeration, as in per head Æt heáfde peninc, Wlfst. 170, 20. in numbering cattle Mid xii heáfdon sceápa, Cht.
sceótan
Entry preview:
On ðam wege ðe scýtt tó ðam pytte per viam, quae ducit ad puteum, Gen. 24, 62. Tó ðere fyrh ðe scýt súþrihte tó ðære miclan strǽt ... Óþ ðone weg ðe scýt tó fealuwes leá ... tó ðam wege ðe scýt tó ðam hricgge, Cod. Dip. Kmbl. iii. 422, 4-19, 20, 25.
ge-hǽlan
Entry preview:
A. 187, 178. to relieve of anxiety, restore to peace of mind Is mín mód gehǽled, hyge ymb heortan gerúme, Gen. 758. to heal a disease, wound, &c. physical Þú gehǽldest míne ádla, Bl. H. 89, 3.
of
Entry preview:
Hé Pehta þeóde of þám mǽstan dǽle (maxima ex parte) Ongelcynnes ríce underþeódde, Bd. 3, 24; Sch. 313, 19. Add Godes gást him wæs on wunigende ǽfre of ðám dæge, Hml.
ge-gaderian
Entry preview:
Th. ii. 324, 2. to join one person to another as an associate, colleague, adherent Ðú úsic tó Gode gegadrades ðorh flǽsces gemǽnnisse nos Deo conjungeres per carnis contubernium, Ps. Srt. ii. p. 203, 3.
ge-faran
Entry preview:
. ¶ gefaren experienced :-- Sé wæs wíde gefaren and gelǽred he was of wide experience and learning; uir per omnia doctissimus, Bd. pref.; Sch. 2, 15
healf
Side ⬩ part ⬩ side ⬩ hand ⬩ beside ⬩ dispute ⬩ behalf ⬩ account ⬩ side ⬩ quarter ⬩ direction
Entry preview:
Ne léten hié nó hié on ǽlce healfe gebígean nequaquam eos per tot varietatis latera mutabilitatis aura versaret, 306, 4. Ða spréce nǽnig mon on nǽnge óðre halfe oncaerrende sié nymne suǽ þis gewrit hafað, C. D. B. i. 446, 13.
wegan
to move, bear, carry, bring, transport ⬩ to bring, cause ⬩ to bear, support ⬩ to bear, carry, ⬩ to have ⬩ bear ⬩ wear ⬩ to have ⬩ to be under the influence of ⬩ have ⬩ bear ⬩ to bear, submit to ⬩ to weigh, ⬩ to put something in a balance ⬩ to be equal to ⬩ To move
Entry preview:
Pen. 15; Th. ii. 282, 23. Wegendre tódáles ł gescádes ápinsunge discretionis lance librantis (ponderantis), Hpt. Gl. 447, 71. to be equal to a certain weight Ǽlc án hagelstán wegeþ fíf pund, Wulfst. 228, 7.
Linked entry: æt-wegan
help
help ⬩ assistance ⬩ succour ⬩ an aid ⬩ a thing ⬩ a place ⬩ a refuge ⬩ a cure ⬩ remedy of disease
Entry preview:
Þá eorþlican helpas dón terrena subsidia prebere, Chrd. 66, 22. a place, a refuge: Stán help ílum petra refugium herenacis, Ps.
Linked entry: helpe
wæter
- Homl. 247, 25 ; see also
- Ps. Th. 17, 11
- Ps. Th. 31, 7.
water ⬩ water ⬩ water in the sky, rain ⬩ water of a river, sea, etc. ⬩ water as in Derwentwater, a body of water, a stream, lake, sea ⬩ waters of a great river, of a sea, etc.
Entry preview:
Kmbl. 401; An. 201. where a considerable volume of water is referred to, water as in Derwentwater, a body of water, a stream, lake, sea --Heó wolde hig þweán æt ðam wættre (in flumine) and hyre médenu eodon be ðæs wæteres ófre (per crepidinem alvei),
ge-standan
to stand ⬩ stand still ⬩ remain ⬩ last ⬩ exist ⬩ be ⬩ stāre ⬩ mănēre. existĕre ⬩ esse ⬩ to stand against any one ⬩ oppose ⬩ oppress ⬩ attack ⬩ urge ⬩ seize ⬩ insurgĕre ⬩ ingruĕre ⬩ urgĕre ⬩ corrĭpĕre
Entry preview:
Ahsige hú lange seó sibb gestóde let him ask how long the peace lasted, Ors. 4, 7; Bos. 88, 6: Bd. 4. 23; S. 594, 40. Ðæt gestód lytle leng ðonne vii hund wintra that lasted a little longer than seven hundred years, Ors. 6, 1; Bos. 115, 28, 20.
Linked entry: ge-stondan
þrymm
a host ⬩ great body of people ⬩ a force ⬩ multitude ⬩ a great body of water ⬩ force ⬩ power ⬩ might ⬩ glory ⬩ majesty ⬩ magnificence ⬩ greatness ⬩ grandeur
Entry preview:
Wé þuruh flóda þrym faraþ transivimus per aquam, Ps. Th. 65, 11. Com æfter niht lagustreámas ( = es?) wreáh þrym mid þýstro night covered the great mass of water with darkness, Cd.
Linked entry: þrym
weallan
of water, &c. issuing from a source ⬩ to well, bubble forth, spring out, flow ⬩ of the source, to well with, ⬩ flow with, ⬩ with a noun ⬩ absolute ⬩ implying abundance ⬩ to swarm, exist in large numbers ⬩ of production in large numbers or great quantity, ⬩ to swarm with ⬩ flow with ⬩ of violent movement, ⬩ to boil, rage, heave ⬩ of movement in liquids caused by heat, ⬩ to boil (intrans.), ⬩ to be hot ⬩ used of a vessel in which a liquid boils ⬩ of other than liquids, ⬩ to be hot, burn, blaze, rage ⬩ figuratively, of persons, passions, emotions, ⬩ to be fervent, to burn, rage, to be strongly moved ⬩ trans. ( = willan?) To roll, turn
Entry preview:
Þurh ða weallendan sond per ferventes sole arenas, Nar. 6, 9. figuratively, of persons, passions, emotions, to be fervent, to burn, rage, to be strongly moved Ic wealle ferueo, Ælfc. Gr. 26, 5; Zup. 156, 9. Welð fervet, Kent. Gl. 665.
Linked entry: for-weallen
ge-weorþan
Entry preview:
Bd. 3, 10 ; Sch. 233, 12, to be brought to Swelce sió burg wǽre ðurh ðæs sǽs stemne tó scame geworden guasi per vocem mam ad verecundiam Sidon adducitur, Past. 409, 35.
magan
Entry preview:
. ¶ magan wiþ. dat. or uncertain Ǽlc wiht mæg bet wyð cyle þonne wið hǽte omnia pene animantia patientius et tolerabilius ad summum frigoris quam ad summum caloris accedant, Ors. i. i; S. 24, 29.